Wordt 2026 het jaar van Iran? Op 7 oktober 2023 verbond ayatollah Khamenei zijn lot en dat van zijn regime met de terreur van Hamas. Nu is hij zelf als laatste schakel van de 7-oktober-aanslagen aan de beurt. Het is aan de Iraanse bevolking om met hem af te rekenen, schrijft columnist Afshin Ellian.
Al een aantal dagen spelen zich massale demonstraties af in verschillende Iraanse steden n tegen het ayatollahsregime. Deze keer begonnen de protesten in de bazaar van Teheran, 47 jaar geleden een van de machtsbases van de ayatollahs. De bazaari’s betalen hun shariabelasting aan de ayatollahs en waren ooit diep-religieuze mensen.
Afgelopen week steeg voor de zoveelste keer de wisselkoers van buitenlandse valuta: 1 dollar werd voor 140.000 toman verhandeld. De bazaari’s gingen massaal de straat op en riepen Javid Shah: ‘Lang leve de Koning!’ Dat was een schokkend moment voor het regime. Het duurde nog geen dag voordat studenten zich aansloten bij de Bazaarprotesten. Het regime had zich voorbereid op vrouwenprotesten en op die van jongeren in het algemeen. Daarom gaven ze wat ruimte aan vrouwen.
Khamenei onder druk door massale protesten
Hoewel de Iraanse inlichtingendiensten wisten dat prins Reza Pahlavi de populairste dissident is, ervaren ze de gebeurtenissen toch als buitengewoon schokkend. De werkelijkheid is immers angstaanjagender dan de opiniepeilingen.
De demonstranten roepen in diverse steden al een aantal dagen: ‘Dit is de laatste strijd, Pahlavi komt terug’. Dit is echt niet leuk voor Khamenei en de Islamitische Revolutionaire Garde (in het Engels afgekort als IRGC).
Waarom is dit zo aangrijpend? Wie de terugkeer van prins Reza Pahlavi wenst, wenst eigenlijk de definitieve terugkeer naar beginselen uit de Sjahperiode: secularisme en vriendschap met Israël, Amerika en Europa. In één woord: moderniteit.
Terugkeer naar het oude regime?
Deze beginselen vormen samen een krachtige ontkenning van de fundamentalistische principes van het huidige regime. De islamitische staat van Iran heeft het land onteerd. De massale en gewelddadige onderdrukking van vrouwen tijdens de ‘Vrouw, Leven, Vrijheid’-protesten in 2022 liet zien dat het regime zich als een criminele bende gedraagt door gericht op de ogen van vrouwen te schieten, arrestanten te verkrachten en de lijken van vermoorde vrouwen op straat te dumpen.
Lees ook: Vrouwen zullen ooit de zonen van Allah verpletteren
De Iraanse bevolking begrijpt nu beter waarom het regime tijdens de 12-daagse oorlog met Israël in 2025 niet in staat was om zelfs maar de eigen topgeneraals te beschermen. Teheran heeft zijn eigen veiligheid afhankelijk gemaakt van proxies als Hezbollah.
Als de proxies worden verzwakt, moet de IRGC zelf oorlogvoeren tegen Israël of Amerika. Dat is dan een oorlog met vele risico’s voor de islamitische staat. Ook is gebleken dat de wapens van het regime niet krachtig genoeg zijn om Israël pijn te doen. Iraniërs vergelijken de militaire stand van zaken van nu met 47 jaar geleden. Toen beschikte Iran over de meest geavanceerde Amerikaanse wapens.
Leiderschap is nodig voor Iraanse machtswisseling
Ook schamen mensen zich voor de uiterlijke verschijning van de huidige legerleiders. Alsof al die IRGC-generaals uit een Borat-film (Sacha Cohen) zijn weggelopen. Iraniërs streven naar economische, militaire en diplomatieke waardigheid. Daarom vinden ze dat dit regime moet verdwijnen.
Een regimewisseling vereist een leider, een soort Willem van Oranje. In de voorbije decennia was juist het leiderschap punt van debat onder Iraanse dissidenten. Dat is nu anders. Prins Reza Pahlavi, woonachtig in de Verenigde Staten, wordt erkend als de leider van de Iraanse natie als het regime omver wordt geworpen en daarna tijdens de overgangsfase. Vervolgens moeten Iraniërs per referendum voor een staatsmodel kiezen: republiek versus monarchie.
Veel media zwijgen over groeiende anti-Khamenei beweging
Nu in Iran massaal pro-Pahlavi-leuzen worden gescandeerd, zien we de stilte in de door links gedomineerde Nederlandse media. Dit hebben ze niet zien aankomen. In Nederland worden tot op heden alleen hier en in De Telegraaf artikelen gepubliceerd over Pahlavi, zijn aanhang, zijn activiteiten, zijn beleid en zijn populariteit.
Het gros van de door links gedomineerde media hoopte en hoopt op een gematigde ayatollah. Maar gematigde wolven bestaan niet. Ze begrijpen niet dat de bevolking dit regime niet wil en dat het omverwerpen van een regime een leider vereist. Dit Obama-beleid werd ook door de ambtenaren van Buitenlandse Zaken in Nederland en Groot-Brittannië gevolgd.
Lees ook: Arabische, racistische oorlog in Sudan past niet in de woke-ideologie
Het Westen moet in gesprek gaan met Reza Pahlavi
Het is tijd voor Nederland en andere Europese landen om desnoods informeel gesprekken aan te gaan met prins Reza Pahlavi en de belangrijke dissidentenbewegingen. Het Westen moet een duidelijk signaal afgeven aan het bewind van Khamenei. Zijn bewind wordt nu door de demonstranten in de stad Qum, het bolwerk van de ayatollahs, verworpen.
President Trump dreigt met actie bij geweld tegen Iraanse demonstranten: ’Wij staan paraat’. Als de protesten doorgaan, dan belandt Iran in een buitengewoon gewelddadige en historische fase. Het is niet ondenkbaar dat president Trump – als de protesten doorgaan – zijn beleid gaat veranderen: van capitulatie van ayatollahs voor Amerika naar de capitulatie van ayatollahs voor de Iraanse natie.