Macron ontvangt Deense premier en leider Groenland in Parijs

• De Franse president Emmanuel Macron ontvangt woensdag de Deense premier Mette Frederiksen en de Groenlandse regeringsleider Jens-Frederik Nielsen in Parijs voor een werklunch. Dat heeft het Élysée dinsdag bekendgemaakt.

• Tijdens de ontmoeting zal president Macron de steun van Frankrijk voor Denemarken en Groenland opnieuw bevestigen.

• De bijeenkomst vindt plaats tegen de achtergrond van lopende gesprekken over veiligheid en internationale samenwerking. Eerder op dinsdag sprak premier Frederiksen met haar Duitse ambtgenoot Friedrich Merz.

• In een interview met de Duitse omroep ARD benadrukte zij dat Denemarken openstaat voor ‘diepere en sterkere’ militaire samenwerking met de Verenigde Staten, maar dat ‘de soevereiniteit van Denemarken een rode lijn is’.

• De Amerikaanse immigratiedienst ICE ondersteunt volgende maand de beveiliging van de Olympische Winterspelen in Italië.
• Hun rechercheafdeling HSI helpt Italië en de Amerikaanse diplomatieke beveiliging bij het inschatten en verminderen van risico’s van internationale misdaad.
• Alle operaties vallen onder Italiaanse leiding; immigratiehandhaving vindt buiten de VS niet plaats.

• De Amerikaanse president Donald Trump verhoogt de importheffingen op goederen uit Zuid-Korea, waaronder auto’s, hout en farmaceutische producten. De tarieven gaan omhoog van 15 naar 25 procent, zo maakte Trump maandag bekend.

• Volgens Trump houdt het Zuid-Koreaanse parlement zich niet aan een eerder gesloten handelsakkoord met de Verenigde Staten.

• Op Truth Social liet hij weten dat Zuid-Koreaanse parlementsleden weliswaar het recht hebben om het akkoord niet te implementeren, maar dat dit voor Washington reden is om de invoerheffingen te verhogen.

• De Verenigde Staten blijven voor altijd met ‘een heel sterke’ strijdmacht in Europa, verzekert NAVO-topman Mark Rutte.
• De VS zullen zich meer op de concurrentiestrijd met China richten en meer aan Europa zelf overlaten, maar gaan volgens hem niet weg.
• Europese landen vrezen sinds het aantreden van president Donald Trump dat die Amerikaanse troepen uit Europa terugtrekt. Nu zijn dat er nog tienduizenden, en die zijn zeker volgens Oost-Europese landen nog hard nodig om Rusland af te schrikken.
• De nieuwe Amerikaanse defensiestrategie die vrijdag uitkwam, kondigde aan dat de VS hun aanwezigheid in Europa ‘bijstellen’.
• Maar Rutte zag ‘geen verrassingen’. De VS begrijpen volgens hem dat Europa de tijd nodig heeft om zijn eigen strijdkrachten op te bouwen. ‘En er zal altijd een heel sterke conventionele Amerikaanse aanwezigheid in Europa zijn.’

• Donald Trump doelde met zijn uitspraken over niet-Amerikaanse NAVO-militairen in Afghanistan niet op Nederlandse militairen, zei ambassadeur Joseph Popolo op X. ‘Ik heb geen indicatie gezien dat de uitspraken van president Trump gericht waren op Nederland. De Verenigde Staten erkennen en eren de Nederlandse helden.’
• Popolo noemde de ophef een ‘misvatting’ en benadrukte de ‘unieke relatie met Nederland binnen de NAVO.’
• Trump kreeg kritiek van NAVO-bondgenoten, waaronder de Britse premier Keir Starmer, en nam later een deel van zijn woorden terug.
• De Nederlandse demissionair minister David van Weel zei dat Trump ‘niet de waarheid sprak’ en zich ‘niet respectvol’ toonde tegenover NAVO-bondgenoten.
• 25 Nederlandse militairen kwamen om in Afghanistan.

• Het Amerikaanse vliegdekschip USS Abraham Lincoln is met andere schepen aangekomen in het Midden-Oosten, meldt het Amerikaanse leger.
• Met de Lincoln is de Amerikaanse vuurkracht in de regio aanzienlijk versterkt, terwijl de spanningen met Iran weer hoog zijn opgelopen.
• De Lincoln en begeleidende schepen zijn in het Midden-Oosten om de ‘regionale veiligheid en stabiliteit te bevorderen’, aldus het Amerikaanse Central Command in een bericht op X.
• De Amerikaanse president Donald Trump waarschuwde onlangs dat de Verenigde Staten een ‘armada’ richting Iran zouden sturen, die hij hoopt ‘niet te hoeven gebruiken’.
• Hij herhaalde toen ook zijn waarschuwingen aan Teheran om geen demonstranten te doden of het nucleaire programma te hervatten.

• Waarnemend president van Venezuela Delcy Rodríguez liet zondag weten dat ze het zat is dat de Verenigde Staten zich blijven bemoeien met het Venezolaanse beleid. Daarmee doelde ze op de toenemende druk vanuit Washington sinds de arrestatie van Nicolás Maduro.
• ‘Het is afgelopen met de bevelen uit Washington aan de Venezolaanse politiek. Wij, Venezolaanse politici, moeten onze meningsverschillen en interne conflicten zelf oplossen. Het is genoeg geweest met inmenging door buitenlandse grootmachten’, verklaarde Rodríguez tijdens een toespraak voor oliearbeiders in de deelstaat Anzoátegui.
• Rodríguez werd op 5 januari aangesteld als interim-president, nadat de socialistische president Maduro tijdens een militaire operatie door de Verenigde Staten was gearresteerd en overgebracht naar New York. Kort daarna kondigde Trump aan dat Washington voorlopig het bestuur over Venezuela op zich zou nemen.

• NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte acht het onrealistisch dat Europa zich ooit volledig zonder de Verenigde Staten kan verdedigen. Dat zegt hij in een interview met Het Financieele Dagblad. ‘Amerika is cruciaal voor onze bescherming,’ aldus Rutte.

• Rutte kreeg internationaal waardering nadat hij in overleg met de Amerikaanse president Donald Trump een geopolitiek conflict rond Groenland wist te voorkomen. Juist door Trumps wens om het eiland te annexeren klinkt binnen Europa steeds vaker de roep om militair en economisch minder afhankelijk te worden van de VS.

• Op de vraag van journalisten van het FD of Europa ooit zonder Amerikaanse steun kan, is Rutte resoluut. ‘Wat mij betreft nooit. De geschiedenis heeft ons samengebracht. De Amerikaanse atoomparaplu is onze ultieme garantie voor veiligheid.’

• Verder benadrukt hij in het interview dat Europese landen momenteel nog onvoldoende investeren in defensie. ‘Dat gaat nu wel de goede kant op, maar de defensie-industrie moet nog op stoom komen.’

• Het Amerikaanse leger gaat zich de komende jaren vooral richten op de bescherming van het eigen grondgebied en het afschrikken van China. De steun aan bondgenoten in Europa en andere regio’s wordt beperkter.
• Dat staat in de Nationale Defensiestrategie 2026 van het Pentagon, die vrijdag is gepubliceerd.
• Volgens de nieuwe defensiestrategie zullen Amerikaanse strijdkrachten zich vooral concentreren op de verdediging van de Verenigde Staten en op de regio rond de Indo-Pacific.
• ‘Onze bondgenoten en partners zullen elders de primaire verantwoordelijkheid nemen voor hun eigen verdediging, met cruciale maar beperktere steun van Amerikaanse troepen’, aldus de Nationale Defensiestrategie 2026.

• De Britse premier Keir Starmer vindt de uitspraken die de Amerikaanse president Donald Trump deed over het optreden van NAVO-landen in Afghanistan ‘beledigend en ronduit afschuwelijk’.
• Trump beledigde bondgenoten rond zijn bezoek aan Davos met de opmerking dat in de strijd in Afghanistan Amerikanen aan het front vochten en andere NAVO-landen de frontlinie schuwden.
• Starmer zei niet verbaasd te zijn als de opmerkingen van Trump veel leed veroorzaken bij geliefden van militairen die zijn gedood of gewond zijn geraakt.
• De Nederlandse demissionair minister David van Weel (Buitenlandse Zaken) zei vrijdag dat Trump niet de waarheid sprak en zich ‘niet respectvol’ toont tegenover de NAVO-bondgenoten die in Afghanistan waren, zoals Nederland.

• De Deense premier Mette Frederiksen is aangekomen in Groenland. Ze is daar om te tonen dat ze het semiautonome deel van het Deense koninkrijk steunt in deze ‘zeer moeilijke tijd’, nu de Amerikanen hun oog hebben laten vallen op het arctische eiland.
• ‘Het is een ernstige situatie, dat kan iedereen zien’, zei Frederiksen bij aankomst. Ze heeft in Nuuk onder meer een ontmoeting met de Groenlandse premier Jens-Frederik Nielsen.
• Het is Frederiksens eerste bezoek aan Groenland sinds de Amerikaanse president Donald Trump begin dit jaar zijn verlangen om het eiland te annexeren nieuw leven inblies. Trump kwam woensdag terug op die wens na een gesprek met NAVO-baas Mark Rutte.
• Ze zouden een raamwerk hebben opgesteld voor een ‘toekomstige deal’ met Denemarken en Groenland.
• Frederiksen ontbeet vrijdag met Rutte in Brussel. Ze spraken af om ‘de afschrikking en verdediging in het arctische gebied te versterken’, schreef Rutte na afloop op X.

• Militairen die Denemarken naar Groenland had gestuurd, kregen de opdracht mee gevechtsklaar te zijn voor het geval de Verenigde Staten het gebied zouden aanvallen. Dat meldde de Deense publieke omroep DR vrijdag.
• De Amerikaanse president Donald Trump zag woensdag af van zijn dreigementen om Groenland eventueel met geweld in te nemen. Dat deed hij na een ontmoeting met NAVO-chef Mark Rutte, waarin een raamovereenkomst over beveiliging van het arctische gebied werd aangekondigd.
• Volgens DR stond in een Deens militair bevel dat de soldaten in Groenland uitgerust moesten zijn met scherpe munitie. Ook was er de mogelijkheid om later, indien nodig, extra troepen en materieel te sturen.
• De inzet maakte deel uit van de door Denemarken geleide militaire oefening Arctic Endurance, die volgens Kopenhagen ‘een groot deel van het komende jaar’ zal voortduren. Een aantal Europese landen, waaronder Nederland, stuurde ook enkele militairen. Sommigen daarvan zijn inmiddels vertrokken.

• De Amerikaanse president Donald Trump sprak niet de waarheid en was ‘niet respectvol’ toen hij beweerde dat troepen uit andere NAVO-landen in Afghanistan wegbleven van de frontlinie. Dat heeft demissionair minister David van Weel (Buitenlandse Zaken) gezegd na afloop van de ministerraad.
• Trump zei eerder deze week dat militairen uit andere NAVO-landen dan de Verenigde Staten altijd iets achter de frontlinie bleven en zo de zwaarste gevechten met de Taliban overlieten aan de Amerikanen. ‘Dat is gewoon niet waar, dat moet hij niet doen’, aldus Van Weel.
• De minister wijst onder meer op de 25 Nederlandse militairen die sneuvelden in Afghanistan. ‘Ik ben zelf heel nauw betrokken geweest bij de missie in Uruzgan’, zegt hij. ‘Dat was echt wel de frontlijn van de strijd tegen de Taliban.’

Witte Huis verwart België met Belarus

• In Brusselse kringen leidt Washington tot verbazing door België ten onrechte te noemen als deelnemer aan Trumps ‘Vredesraad’

• Het Witte Huis blijkt België te hebben verward met Belarus, een Russisch gezinde bondgenoot

• Minister Prévot corrigeerde de fout publiekelijk: België wil eerst een gezamenlijk Europees standpunt

• Ook rond sancties voor Groenland ontstond verwarring: België bleef buiten schot, Nederland niet

• De blunders versterken in Europa het beeld van een Amerikaanse macht die druk uitoefent, maar slordig en eenzijdig opereert

• Zelfs satire volgt: Jon Stewart ‘eist’ België op als knipoog naar Trumps territoriale ambities

• De Amerikaanse president Donald Trump is volgens eigen zeggen onderweg van het World Economic Forum in Davos naar Washington.
• Op Truth Social noemt hij zijn bezoek ‘ongelooflijk’ en meldt hij dat hij met NAVO-chef Mark Rutte heeft gesproken over Groenland.
• Tijdens zijn toespraak op het WEF herhaalde Trump dat hij Groenland bij de Verenigde Staten wil voegen. Later stelde hij dat er een akkoord is bereikt over een raamwerk voor een mogelijke toekomstige deal, al zijn daarover geen details bekend.
• Groenland en Denemarken staan open voor overleg met de VS, maar benadrukken dat afstand van grondgebied niet aan de orde is.

• Denemarken en de Verenigde Staten gaan opnieuw in gesprek over het defensiepact rond Groenland dat beide landen decennia geleden sloten. Dat meldt persbureau AFP op basis van een anonieme bron.
• De overeenkomst uit 1951 vormt de basis voor vergaande militaire samenwerking en maakt het onder meer mogelijk voor de VS om militaire bases te gebruiken op het semiautonome Deense eiland.
• Aan de zijlijn van het World Economic Forum in Davos benadrukte NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte dat de Deense soevereiniteit ‘niet ter discussie staat’. Een dag eerder had de Amerikaanse president Donald Trump onverwacht aangekondigde importheffingen tegen meerdere Europese landen ingetrokken, na overleg met Rutte over zijn wens om Groenland in te lijven.
• In dat gesprek ging het volgens Rutte onder meer over intensievere samenwerking binnen de NAVO om te voorkomen dat Rusland en China ‘toegang krijgen tot ons deel van het Arctisch gebied’. Daarnaast lopen de gesprekken tussen Denemarken, de VS en andere Europese landen gewoon door.

• De Russische president Vladimir Poetin zegt bereid te zijn 1 miljard dollar (circa 850 miljoen euro) beschikbaar te stellen voor Trumps Raad voor Vrede, met als doel hulp te bieden aan het Palestijnse volk. Voorwaarde is wel dat de Verenigde Staten eerst bevroren Russische tegoeden vrijgeven, zodat het geld kan worden overgemaakt.
• Poetin deed de uitspraak tijdens een gesprek met de Palestijnse president Mahmoud Abbas, die momenteel in Rusland verblijft. Volgens de Russische president is hierover eerder al overleg geweest met Washington, al gaf hij niet aan wat dat heeft opgeleverd.
• Een woordvoerder van het Kremlin zei donderdag dat nog onduidelijk is hoe een dergelijke constructie praktisch en juridisch zou moeten worden vormgegeven. Daarover moet volgens hem nog verder worden gesproken.

• Denemarken pleit voor constructieve gesprekken over Groenland, zolang daarbij de territoriale integriteit en soevereiniteit van het land worden gerespecteerd. Premier Mette Frederiksen liet in een verklaring weten dat er ruimte is om te praten over onderwerpen als veiligheid, investeringen en economie, maar dat de soevereiniteit van Groenland niet onderhandelbaar is. Volgens haar is dat tot nu toe ook niet ter discussie gesteld.
• De Amerikaanse president Donald Trump sprak woensdag met NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte over het opgelopen conflict rond Groenland. Dat overleg verliep volgens beide partijen positief. Trump kondigde aan af te zien van hogere importheffingen voor Europese landen en sloot militair ingrijpen om Groenland van Denemarken los te maken uit.
• Rutte verklaarde na afloop dat niet alleen de Verenigde Staten, maar alle NAVO-landen gezamenlijk verantwoordelijkheid zullen nemen voor de verdediging van Groenland en het Noordpoolgebied. Wel gaf hij aan dat er nog veel overleg nodig is om tot concrete afspraken te komen, zonder daar verdere details over te geven.

• Niet alleen de Verenigde Staten, maar de NAVO-landen “gezamenlijk” gaan Groenland en het Noordpoolgebied verdedigen. Daarop zijn de besprekingen die de Verenigde Staten en Denemarken nu aanknopen gericht, zegt NAVO-topman Mark Rutte. De Amerikaanse president Donald Trump hield tot dusver vol dat hij Groenland, dat bij het koninkrijk Denemarken hoort, wilde annexeren.
• Rutte en Trump bespraken woensdag op het World Economic Forum de hoogopgelopen ruzie die was ontstaan tussen de VS en Denemarken en zijn medestanders over Groenland. Ze kwamen overeen besprekingen te beginnen die tot een deal moeten leiden, zei een tevreden Trump na afloop. Hij wilde niet meer in de mond nemen dat de VS Groenland geheel of gedeeltelijk in bezit krijgen.
• De besprekingen “zullen zich richten op het garanderen van de Arctische veiligheid door de gezamenlijke inspanningen van de bondgenoten, in het bijzonder de zeven Arctische bondgenoten”, liet Rutte na afloop weten. Behalve de VS en Denemarken horen ook Canada, Noorwegen, Zweden, Finland en IJsland daarbij.
• De VS en Denemarken “gaan onderhandelingen voeren die ertoe moeten leiden dat Rusland en China nooit een voet aan de grond krijgen in Groenland”, aldus Rutte. “Economisch noch militair.”

• De Amerikaanse president Donald Trump zegt geen heffingen op Groenland in te voeren per 1 februari, meldt hij op Truth Social.
• Dat besluit volgt op wat hij noemt een ‘zeer productieve bijeenkomst’ met NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte.
• Volgens Trump is ‘het kader gevormd van een toekomstige overeenkomst’ over Groenland en ‘de gehele Arctische regio’.
• Op basis van dat ‘begrip’ worden de geplande tarieven niet doorgevoerd. Over ‘The Golden Dome’ lopen nog gesprekken.
• De onderhandelingen staan onder leiding van onder meer JD Vance en Marco Rubio, die ‘rechtstreeks aan mij rapporteren’, aldus Trump.

• De Deense regering is opgelucht dat de Amerikaanse president Donald Trump zegt geen geweld te willen gebruiken bij zijn wens om Groenland in te lijven, maar benadrukt dat het probleem daarmee niet is opgelost.
• De Deense regering weigert om met de Amerikanen te onderhandelen over de verkoop van Groenland. Dat heeft de Deense minister van Buitenlandse Zaken Lars Løkke Rasmussen gezegd in een interview met de Deense publieke omroep. ‘We beginnen niet aan onderhandelingen waarin we onze principes moeten opgeven’, zei hij. ‘Dat zullen we nooit doen.’
• Volgens Rasmussen is het positief dat Trump zegt geen geweld te zullen gebruiken, maar blijven de aanspraken overeind.
• Trump verklaarde op het World Economic Forum in Davos dat hij direct met Denemarken wil onderhandelen over de aankoop van Groenland, wat eerder leidde tot een felle ruzie met NAVO-bondgenoot Denemarken en andere Europese landen.
• Rasmussen stelde dat de ambitie van Trump om Groenland te verkrijgen onverminderd blijft en dat Kopenhagen daarom vasthoudt aan de diplomatieke weg.
• In Davos en Brussel reageren diplomaten voorzichtig opgelucht op Trumps woorden, omdat vooraf werd gevreesd voor ernstige schade aan het NAVO-bondgenootschap.
• Volgens een NAVO-bron is er nu in elk geval ruimte voor bemiddeling: ‘Het had veel slechter gekund’.
• Kort na Trumps toespraak presenteerde de Groenlandse regering een crisisbrochure voor de bevolking, die volgens minister Peter Borg vooral dient als ‘een verzekeringspolis’ die hopelijk niet nodig zal zijn.

• De Amerikaanse president Donald Trump heeft tijdens zijn toespraak op het World Economic Forum in Davos gezegd geen geweld te zullen gebruiken om Groenland in te lijven, al wil hij het eiland wel bij de Verenigde Staten voegen.
• ‘Ik wil geen geweld gebruiken en ik zal geen geweld gebruiken’, zei Trump, die toevoegde dat de VS Groenland nodig hebben voor hun nationale veiligheid omdat het arctische eiland tussen de VS, Rusland en China ligt.
• Volgens Trump is Denemarken niet in staat Groenland adequaat te verdedigen tegen Rusland en China en vraagt Washington daarom ‘alles wat we van Denemarken vragen, is om Groenland in bezit te krijgen’.
• Tegelijkertijd klonk er een dreigende ondertoon, want als de VS voor kwaadschiks zouden kiezen, zou niemand dat kunnen tegenhouden: ‘Dan zouden we ronduit onstuitbaar zijn.’
• Denemarken krijgt volgens Trump de keuze, want ‘als ze ja zeggen, stemmen ze de VS tevreden, als ze nee zeggen zullen we dat onthouden’.
• Andere oplossingen, zoals leasen terwijl Groenland bij Denemarken blijft, wijst hij af: ‘Je moet het in bezit hebben om het te verdedigen. Wie verdedigt er nou een leasecontract?’
• Trump wil met Denemarken onderhandelen over de verkoop van Groenland, maar Kopenhagen en de Groenlanders zelf hebben al duidelijk gemaakt dat het eiland niet te koop is.

• Het Europees Parlement wil dat de Europese Unie noodplannen opstelt om voorbereid te zijn op een mogelijke terugtrekking van Amerikaanse troepen uit Europa en pleit daarom voor aangescherpte afspraken over wederzijdse militaire bijstand via artikel 42.7 van het Europees Verdrag.
• Ook moet er een EU-troepenmacht komen en moeten de defensie-uitgaven van lidstaten omhoog en beter worden gecoördineerd, staat in de woensdag aangenomen gezamenlijke verklaring.
• Hoewel het parlement de NAVO en de VS blijft zien als onmisbare partners, waarschuwt het voor de ‘toenemende onvoorspelbaarheid en het isolationisme in het buitenlandse beleid van de VS’.
• Volgens Europarlementariër Thijs Reuten (GroenLinks-PvdA) is daarom actie nodig: ‘Europa heeft een sterke, autonome en operationele defensiecapaciteit nodig’.
• Daarbij moeten lidstaten verder kijken dan hun eigen belang, aldus Reuten: ‘We moeten de nationale belangen op de korte termijn overstijgen en niet alleen een interne markt voor defensie voltooien, maar ook de EU-clausule inzake wederzijdse bijstand daadwerkelijk gestalte geven.’
• Het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid bleef volgens hem te lang theorie: ‘Het is tijd dat deze realiteit wordt.’

• Canada kan de Verenigde Staten maar beter wat dankbaarder zijn, waarschuwt de Amerikaanse president Donald Trump. ‘Canada bestaat dankzij de VS’, zei Trump op het World Economic Forum.
• Hij reageerde op een veelgeprezen toespraak van de Canadese premier Mark Carney, die middelgrote landen opriep de krachten te bundelen om grootmachten van zich af te kunnen houden.
• ‘Ik zag jullie premier gisteren’, zei Trump op de Zwitserse conferentie voor de wereldwijde bestuurs- en zakenelite.
• ‘Hij was niet zo dankbaar.’ Maar Canada bestaat enkel bij gratie van het grote buurland, stelt Trump. ‘Bedenk dat, Mark, de volgende keer als je uitlatingen doet.’
• Trump wil Canada bij de VS voegen, zei hij al vaak tot ontzetting van het buurland. Dinsdag deelde hij nog een afbeelding van een kaart met Canada onder Amerikaanse vlag.

• De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft bevestigd dat hij woensdag in Davos een ontmoeting heeft met zijn Amerikaanse ambtgenoot Donald Trump. Trump had tijdens zijn toespraak op het World Economic Forum (WEF), dat momenteel in de Zwitserse plaats wordt gehouden, al aangekondigd dat hij Zelensky zou spreken.
• Zelensky had eerder nog laten weten mogelijk niet naar het WEF af te reizen vanwege aanhoudende problemen met de energievoorziening in Oekraïne.
• Alleen als de Verenigde Staten bereid zouden zijn concrete toezeggingen te doen over veiligheidsgaranties of economische vooruitzichten voor zijn land, wilde hij naar Zwitserland komen.
• Inmiddels is wel al een Oekraïense delegatie in Davos aanwezig, die volgens bronnen dicht bij het afronden staat van een overeenkomst met de Amerikanen.

• De Amerikaanse president Donald Trump zegt ‘onmiddellijk onderhandelingen’ te willen starten met Denemarken over de aankoop van Groenland. ‘Daar is niks mis mee’, verklaarde hij tijdens het World Economic Forum in Davos.
• De Amerikaanse wens om Groenland in te lijven heeft geleid tot spanningen met NAVO-bondgenoot Denemarken en andere Europese landen. Er werd gevreesd voor het voortbestaan van de NAVO, de trans-Atlantische alliantie waarin de VS een leidende rol spelen. Volgens Trump vormen de plannen echter ‘geen bedreiging voor de NAVO’.
• ‘Alleen de Verenigde Staten kunnen deze gigantische landmassa, dit grote stuk ijs, beschermen, ontwikkelen en verbeteren’, herhaalde de president. Het draait de VS naar eigen zeggen niet om de bodemschatten van Groenland, maar om veiligheid.
• Het eiland ligt strategisch tussen Noord-Amerika en Rusland, op de kortste route voor mogelijke Russische of Chinese raketten richting de VS. Ook biedt het zicht op nieuwe zeeroutes die door het smelten van het poolijs kunnen ontstaan.
• Trump noemde het ‘dom’ dat de VS Groenland na de Tweede Wereldoorlog, toen het eiland onder bescherming van Amerikaanse troepen stond, weer overdroegen aan Denemarken. Hij verwees daarbij naar het koloniale verleden van Europese landen. ‘Die hebben ze verworven, daar is niets mis mee.’

• De Amerikaanse president Donald Trump heeft tijdens zijn toespraak op het World Economic Forum in Davos gezegd dat hij geen geweld zal gebruiken om Groenland bij de Verenigde Staten te voegen.
• Trump wil het eiland, dat onderdeel is van Denemarken, inlijven en had eerder niet uitgesloten dat hij daarbij militaire middelen zou inzetten.
• ‘Ik wil geen geweld gebruiken en ik zal geen geweld gebruiken’, zei Trump in Davos. ‘Alles wat we van Denemarken vragen, is om Groenland in bezit te krijgen.’ Volgens de president is dat noodzakelijk voor de nationale veiligheid van de Verenigde Staten, omdat het Arctische eiland strategisch ligt tussen zijn land, Rusland en China.
• Ook stelde hij dat Denemarken niet in staat is om het gebied te verdedigen tegen de Russen en Chinezen.
• Trump benadrukte daarnaast de aanwezigheid van grote hoeveelheden zeldzame aardmetalen op het eiland, dat hij aanduidde als het ‘grote stuk ijs’. ‘Het is moeilijk om het anders te noemen.’
• De president wil met Denemarken in gesprek over de verkoop van Groenland. Kopenhagen heeft echter aangegeven dat het eiland niet te koop is, en ook de Groenlanders zelf keren zich tegen een Amerikaanse annexatie.
• Trump begon zijn speech met een betoog over de Amerikaanse economie, die volgens hem sterk is gegroeid sinds hij een jaar geleden aan de macht kwam. Halverwege vroeg hij de zaal lachend of hij ook ‘een paar woorden’ over Groenland moest zeggen. ‘Dat was ik eigenlijk niet van plan, maar dan krijg ik misschien slechte recensies.’
• Trump zei vervolgens dat hij ‘enorm veel respect’ heeft voor de inwoners van Groenland en Denemarken, maar herhaalde daarna opnieuw de argumenten voor annexatie die hij de afgelopen weken al vaker heeft aangevoerd.

• De Amerikaanse president Donald Trump heeft tijdens zijn toespraak op het World Economic Forum gezegd dat Denemarken zich ‘ondankbaar’ opstelt voor het feit dat de Amerikanen Groenland hebben beschermd tijdens de Tweede Wereldoorlog.
• Hij noemde het ‘dom’ dat de Amerikanen het eiland überhaupt hebben teruggegeven.
• Trump wil Groenland nu weer bij de Verenigde Staten voegen, maar Denemarken en Groenland verzetten zich daartegen.

• Het EU-Mercosur-handelsakkoord, waar decennialang aan is gewerkt, loopt opnieuw vertraging op nadat het Europees Parlement heeft besloten het voor te leggen aan het EU-Hof van Justitie. De stemming was zeer krap: 334 voor, 324 tegen en 11 onthoudingen.
• Het op 17 januari ondertekende akkoord wil een vrijhandelszone creëren voor meer dan 700 miljoen mensen, maar stuit op felle kritiek. Frankrijk, Polen en andere landen maken zich zorgen over goedkope en lagere kwaliteit voedselimport uit Zuid-Amerika, dat de Europese landbouw zou kunnen schaden.
• Voorstanders zien het akkoord als een kans om Europese industrieën te versterken en de strategische positie van de EU te verbeteren, vooral in tijden van spanningen met de Verenigde Staten. De gerechtelijke toetsing brengt echter onzekerheid over de uiteindelijke goedkeuring met zich mee.

• Russische kranten reageren enthousiast op Trumps plannen rond Groenland. Hoewel de VS het eiland zouden willen overnemen ‘ter bescherming tegen Rusland en China’, vieren Russische media het conflict als bewijs van Europese verdeeldheid en zwakte.
• De Rossijskaja Gazeta prijst Trump en bekritiseert Europese leiders zoals Kopenhagen, Londen en Parijs. Volgens de krant kan een snelle annexatie Groenland historisch maken voor de VS en Trumps politieke positie versterken.
• Tegelijk koppelt het Kremlin het Groenland-debat aan Oekraïne: als de VS territoriale claims kan overwegen, zou Rusland volgens Russische media hetzelfde recht hebben. Europa wordt weggezet als irrelevant in Trumps geopolitieke plannen.

• Frankrijk steunt het voorstel om een NAVO-oefening te organiseren in en rond Groenland. Dat heeft president Emmanuel Macron verklaard. Frankrijk zou bereid zijn om actief aan een dergelijke oefening deel te nemen.

• Vorige week stuurde Frankrijk al militair personeel naar Groenland voor een verkenningsmissie. Zij bereidden een militaire oefening voor met meerdere Europese landen. Deze oefening vindt echter niet officieel plaats onder NAVO-vlag.

• Dat ligt politiek gevoelig, omdat zowel Denemarken – waartoe Groenland behoort – als de Verenigde Staten lid zijn van het bondgenootschap. De Verenigde Staten hebben aangegeven Groenland te willen inlijven, een streven waar Denemarken en Groenland zich nadrukkelijk tegen verzetten.

• De Amerikaanse president Donald Trump zegt zich zorgen te maken over de veiligheidssituatie in het Noordpoolgebied. Europese bondgenoten willen met gezamenlijke oefeningen en een versterkte militaire aanwezigheid duidelijk maken dat zij die veiligheidszorgen serieus nemen en bereid zijn verantwoordelijkheid te dragen.

• Denemarken en Groenland hebben de NAVO inmiddels ook verzocht om de inzet van een zogenoemde Arctic Sentry (Noordpoolschildwacht): een militaire missie die gericht is op de bescherming van het eiland en de stabiliteit in de regio.

• De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft ingestemd met een uitnodiging om zitting te nemen in de Raad van Vrede. Deze raad krijgt de taak toezicht te houden op het toekomstige Palestijnse overgangsbestuur in de Gazastrook.
• De Raad van Vrede is een initiatief van de Amerikaanse president Donald Trump, bedoeld om een einde te maken aan de oorlog in Gaza. Daarnaast wil Trump de raad ook inzetten bij andere conflicten wereldwijd.
• Eerder werd al bekend dat hij verschillende uitnodigingen had verstuurd, waaronder aan Israël. Destijds was nog onduidelijk of Netanyahu daarop zou ingaan.

• De Canadese premier Mark Carney heeft dinsdag tijdens het Wereld Economisch Forum in Davos scherp uitgehaald naar de huidige internationale orde. Volgens Carney is een op regels gebaseerde wereldorde verworden tot een ‘fictie’ en werkt het bestaande mondiale pact niet langer.

• Hij riep kleinere en middelgrote landen op om nieuwe strategische allianties te vormen om te voorkomen dat zij worden gedomineerd door grootmachten die handelen uit eigenbelang.

• ‘Deze fictie was nuttig,’ zei Carney. ‘Dit pact werkt niet langer.’

• Zonder de Verenigde Staten expliciet te noemen, verwees Carney naar toenemende geopolitieke en economische druk, waaronder handelsconflicten en bedreigingen van territoriale soevereiniteit.

• Hij benadrukte dat middelgrote landen het meest te verliezen hebben in ‘een wereld van vestingen’ en juist het meest te winnen bij echte samenwerking.

• ‘Dit is de taak van de middelgrote mogendheden,’ aldus Carney, die opriep om ‘iets groters, beters, sterkers en rechtvaardigers’ te bouwen.

• Carney stelde dat Canada zijn strategische koers fundamenteel heeft herzien en zich actief richt op nieuwe partnerschappen wereldwijd. ‘Nostalgie is geen strategie,’ concludeerde hij.

• Europa moet sneller onafhankelijk worden, zei voorzitter Ursula von der Leyen van de Europese Commissie dinsdag in Davos. Dat geldt volgens haar voor ‘veiligheid tot economie, van defensie tot democratie’, zo verklaarde de politica tijdens haar toespraak op het World Economic Forum.
• De ‘seismische verandering’ die Europa momenteel doormaakt, maakt dat volgens haar noodzakelijk.
• ‘De wereld is permanent veranderd en wij moeten mee veranderen’, zei Von der Leyen. Europa zal later dit jaar met een eigen veiligheidsstrategie komen. Daarin wordt onder meer de Arctische strategie herzien, gaf zij aan.
• Von der Leyen onderstreepte daarbij de solidariteit van de Europese Unie met Denemarken en Groenland. ‘De soevereiniteit en territoriale integriteit van hun grondgebied zijn niet onderhandelbaar.’
• Ook uitte zij opnieuw kritiek op de aankondiging van de Amerikaanse president Donald Trump om extra importheffingen op te leggen aan de acht Europese landen die militairen naar Groenland hebben gestuurd, waaronder Nederland. ‘Onze reactie zal onwrikbaar, eensgezind en proportioneel zijn.’
• De EU ziet de Verenigde Staten als bondgenoten en vrienden. Als beide machtsblokken tegenover elkaar komen te staan, speelt dat volgens Von der Leyen alleen vijanden in de kaart. ‘Het probleem moet strategisch worden aangepakt.’
• Daarom moet de veiligheid in het Arctische gebied volgens haar worden vergroot. Trump heeft eerder verklaard Groenland te willen overnemen om de nationale veiligheid te kunnen garanderen.

• China heeft een uitnodiging ontvangen om toe te treden tot de door de Amerikaanse president Donald Trump voorgestelde Vredesraad voor Gaza. Trump reist deze week naar Davos om internationale steun te verwerven voor zijn plan voor de Palestijnse enclave.
• ‘China heeft de Amerikaanse uitnodiging ontvangen,’ bevestigde woordvoerder van het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken Guo Jiakun dinsdag tijdens een persbriefing in Beijing. Of Peking op het aanbod zal ingaan, liet hij in het midden.
• Trump heeft verschillende wereldleiders benaderd om als stichtend lid zitting te nemen in de raad, onder wie de Russische president Vladimir Poetin en de Turkse president Recep Tayyip Erdogan.
• De Vredesraad maakt deel uit van een omvangrijk twintigpuntenplan van de Amerikaanse president, dat moet leiden tot een duurzame vrede en de wederopbouw van Gaza na twee jaar oorlog tussen Israël en Hamas.
• Het initiatief stuit op kritiek in Israël. Premier Benjamin Netanyahu verklaarde dat de plannen niet met zijn regering zijn afgestemd. China profileert zich al langer als potentiële bemiddelaar in het Midden-Oosten en heeft eerder geprobeerd rivaliserende Palestijnse facties dichter bij elkaar te brengen.
• Trump heeft bovendien laten doorschemeren dat landen die een uitnodiging afwijzen, met tegenmaatregelen te maken kunnen krijgen. Nadat bekend werd dat de Franse president Emmanuel Macron deelname zou overwegen te weigeren, dreigde Trump met een invoertarief van 200 procent op Franse wijnen en champagne.

• De Amerikaanse president Donald Trump heeft op zijn sociale-mediaplatform Truth Social een bericht openbaar gemaakt van NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte. In dit bericht bedankt Rutte Trump voor de door hem behaalde resultaten in Syrië.
• Daarnaast geeft Rutte aan dat hij in zijn media-optredens ook Trumps resultaten in Gaza en Oekraïne zal benadrukken. Tot slot schrijft de NAVO-secretaris-generaal dat hij zich zal committeren aan een ‘weg vooruit’ voor Groenland.

• De Amerikaanse president Donald Trump heeft op zijn sociale media opnieuw een bericht gedeeld dat afkomstig zou zijn van NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte.
• In de tekst staat dat Rutte zijn mediaoptredens in Davos zal gebruiken om aandacht te vragen voor het werk van Trump in Syrië, Gaza en Oekraïne. Daarnaast zou de NAVO-topman zich inzetten om een weg vooruit te vinden rond Groenland.
• De NAVO heeft de authenticiteit van het bericht nog niet bevestigd.

• De Amerikaanse president Donald Trump zegt een ‘erg goed’ telefoongesprek te hebben gevoerd met NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte over Groenland. Op zijn platform Truth Social schrijft Trump: ‘Ik heb ingestemd met een bijeenkomst van de verschillende partijen in Davos, Zwitserland.’
• Daarbij voegt hij toe: ‘Zoals ik heel duidelijk aan iedereen heb uitgelegd, is Groenland van cruciaal belang voor de nationale en wereldwijde veiligheid. Er is geen weg terug, daar is iedereen het over eens!’
• Trump heeft al meerdere keren laten weten dat zijn regering Groenland wil inlijven. Dat zet de relatie met Europese bondgenoten van de Verenigde Staten onder grote druk. De president deelde op zijn sociale media ook afbeeldingen, mogelijk gemaakt met AI, om zijn standpunt te onderstrepen.
• Zo circuleert onder meer een illustratie waarop te zien is hoe hij de Amerikaanse vlag op Groenland plant. Op een bordje staat dat het grote eiland sinds 2026 Amerikaans grondgebied is.

• Groenland en Denemarken hebben NAVO-chef Mark Rutte opnieuw gevraagd om een militaire NAVO-missie op te zetten ter bescherming van het door de Verenigde Staten opgeëiste eiland.
• De Deense defensieminister en de buitenlandminister van Groenland deden dat tijdens een bezoek aan het NAVO-hoofdkwartier, maar wat Rutte antwoordde, lieten zij in het midden, melden Deense media.
• Denemarken en enkele NAVO-bondgenoten pleiten al langer voor een missie die mogelijk Noordpoolschildwacht (Arctic Sentry) gaat heten en die moet laten zien dat de veiligheid van Groenland serieus wordt genomen.
• De hoop is dat zo’n missie de VS ervan weerhoudt het eiland met dwang in te lijven, al wordt betwijfeld of Washington daarop zit te wachten.
• Die twijfel groeide nadat de Amerikaanse president Donald Trump woedend reageerde op Europese militaire verkenners op Groenland en aankondigde per 1 februari strafheffingen op te leggen aan deelnemende landen, waaronder Nederland.
• De Deense defensieminister Troels Lund Poulsen zei te begrijpen dat Rutte Trumps annexatiedrang niet veroordeelt, ook al zijn diens uitspraken volgens hem ‘echt heel kwetsend’.
• Volgens Poulsen is het goed dat het overleg in stilte plaatsvindt en heeft Rutte laten zien dat hij begrijpt in welk moeilijk parket Denemarken zit.
• Rutte zelf mengde zich niet in de ruzie en schreef op X: ‘We zullen als bondgenoten samen blijven werken aan deze belangrijke kwesties’.

• Canada overweegt een klein aantal militairen te laten deelnemen aan militaire oefeningen op Groenland. Dat meldt de Canadese publieke omroep CTV op basis van overheidsbronnen. Een definitieve beslissing zou nog niet zijn genomen.
• Meerdere Europese landen stuurden afgelopen dagen al kleine militaire delegaties naar het door de Verenigde Staten begeerde Deense eiland.
• Dat kwam hen te staan op een Amerikaanse importheffing van 10 procent, die moet ingaan op 1 februari. Onder de getroffen landen is ook Nederland, dat twee militairen stuurde voor een korte verkenningsmissie.
• Volgens Sky News zou de Amerikaanse president Donald Trump in een telefoongesprek met de Britse premier Keir Starmer hebben gezegd dat hij over die inzet ‘mogelijk verkeerd is geïnformeerd’.
• De Amerikaanse leider schreef eerder op zijn platform Truth Social dat de landen “om onbekende redenen” militairen hadden gestuurd. Hij voegde eraan toe dat de landen “een gevaarlijk spel” speelden met de VS.

• De Amerikaanse president Donald Trump heeft in een telefoongesprek met de Britse premier Keir Starmer aangegeven dat hij misschien verkeerd is geïnformeerd over waarom Europese landen militairen naar Groenland stuurden. Dat meldt Sky News op basis van bronnen.
• Trump kondigde eerder heffingen aan tegen de acht deelnemende landen en noemde hun missie ‘om onbekende redenen’.
• Europese leiders benadrukten daarna dat de verkenningsmissie juist bedoeld was om de veiligheid in het Noordpoolgebied te versterken. Trump wil Groenland graag inlijven om de Amerikaanse nationale veiligheid te beschermen.

• Maandagavond arriveert naar verwachting opnieuw een grote groep Deense militairen in Groenland, meldt de Deense zender TV 2 op basis van het leger.
• Ze maken deel uit van de huidige troepenopbouw, maar het aantal is nog niet bekend.
• Eerder zei Søren Andersen, hoofd van het Arctisch Commando, dat al zo’n honderd soldaten in de hoofdstad Nuuk zijn aangekomen en een vergelijkbaar aantal in Kangerlussuaq. De troepen nemen deel aan operatie Arctic Endurance, waarmee Europese landen reageren op de dreiging van president Trump om Groenland in te lijven.

• De Britse premier Keir Starmer gelooft niet dat president Trump daadwerkelijk militaire stappen tegen Groenland overweegt. Dat zei hij tijdens een persconferentie over de dreigende Amerikaanse importheffingen, die gericht zijn op landen die recent militairen naar Groenland stuurden, waaronder Nederland.
• Starmer sprak Trump zondag en benadrukte dat de troepen ‘duidelijk daar waren om het Russische risico te beoordelen en aan te pakken’. Hij hoopt nu op ‘echte duidelijkheid’ hierover.
• ‘Ik denk dat dit opgelost kan en moet worden door middel van rustige gesprekken’, aldus Starmer. Hij verwacht Trump de komende dagen opnieuw te spreken.
• Starmer is volgens ingewijden niet van plan deel te nemen aan de ingelaste EU-top over de Groenland-crisis. De EU-leiders komen donderdagavond in Brussel bijeen.

• De Deense regering heeft besloten deze week niet naar het World Economic Forum in Davos te gaan, terwijl de spanningen rond Groenland oplopen. Het WEF bevestigt het besluit, maar geeft geen reden.
• De wereldleiders die wél aanwezig zijn, zullen naar verwachting in de marge veel praten over de controverse rond de Amerikaanse president Trump en zijn aanspraken op Groenland.

• De dreigende brief die president Trump aan de Noorse premier stuurde, is ook naar Nederland verzonden. Haagse bronnen bevestigen aan RTL Nieuws dat Nederland een afschrift heeft ontvangen, omdat Trump dat op verzoek naar meerdere landen liet sturen.
• In de brief klaagt Trump Noorwegen aan omdat hij de Nobelprijs voor de Vrede niet heeft gekregen. Hij schrijft dat hij zich daardoor ‘niet langer verplicht voelt om puur aan vrede te denken’ en dat hij nu vooral wil doen wat ‘goed en juist is voor de Verenigde Staten’.

• Economen denken dat de extra importheffing van 10 procent die de Amerikaanse president Donald Trump dreigt in te voeren, de groei in de eurozone maar beperkt zal raken. Economen van Amerikaanse zakenbank Goldman Sachs verwachten dat het bbp ongeveer 0,1 procentpunt lager uitkomt.
• ING-hoofdeconoom Carsten Brzeski rekent op een daling van ongeveer 0,2 procentpunt, maar waarschuwt dat de impact groter kan zijn als het conflict tussen de VS en Europa escaleert en de onzekerheid en geopolitieke spanningen toenemen. Ook Goldman Sachs benadrukt dat het effect sterker kan worden als het vertrouwen van bedrijven en investeerders afneemt.

• De Britse premier Keir Starmer heeft zich in een speciaal ingelaste toespraak opnieuw uitgesproken tegen de door de VS aangekondigde importheffingen.
• Volgens hem is een handelsoorlog voor niemand gunstig. Tegelijkertijd koos hij zijn woorden zorgvuldig en vermeed hij het om president Trump openlijk te provoceren, waarbij hij het belang van goede banden met Washington benadrukte.
• “De VS en het VK zijn belangrijke bondgenoten en nauwe partners”, zei Starmer. Hij wil de relatie met de Amerikanen “sterk, constructief en resultaatgericht” houden en wees erop dat de Verenigde Staten mede dankzij die band honderden miljarden in het Verenigd Koninkrijk hebben geïnvesteerd

• De twee Nederlandse militairen die meededen aan een Europese verkenningsmissie op Groenland, reizen maandag terug naar Nederland. Volgens Defensie hebben zij hun werkzaamheden afgerond op het eiland, dat door de Verenigde Staten wordt opgeëist.
• Het ging om een logistiek planner en een stafofficier van de marine, die de mogelijkheden onderzochten voor een gezamenlijke oefening van Europese partners van Denemarken. De verdere uitwerking gebeurt na terugkeer vanuit Nederland.

• De AEX is maandag lager van start gegaan en zakte bij opening onder de grens van 1000 punten.
• Beleggers reageerden nerveus op de aankondiging van de Amerikaanse president Donald Trump dat hij extra invoerheffingen van 10 procent wil invoeren voor Europese landen die troepen naar Groenland hebben gestuurd.
• De maatregel, die op 1 februari ingaat, treft onder meer Nederland, Zweden, Noorwegen, het Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Frankrijk, Finland en Denemarken.

• De Amerikaanse president Donald Trump heeft opnieuw gedreigd met ingrijpen rond Groenland.
• Op Truth Social schrijft hij dat de NAVO Denemarken al twintig jaar waarschuwt om de Russische invloed bij het eiland tegen te houden, maar dat dit volgens hem niet is gelukt. ‘Nu is het tijd en het zal gebeuren,’ aldus Trump.
• Trump heeft vaker gezegd dat hij wil dat Groenland deel gaat uitmaken van de Verenigde Staten. Groenland is momenteel een autonoom gebied binnen het Koninkrijk Denemarken.

• NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte heeft gesproken met de Amerikaanse president Trump. Op X meldt Rutte dat het gesprek ging over de veiligheidssituatie in Groenland en het poolgebied.
• Ook zegt hij ernaar uit te kijken Trump later deze week te ontmoeten in het Zwitserse Davos.

• Nederland wil dat eventuele Europese tegenmaatregelen tegen de aangekondigde Amerikaanse importheffingen nauw worden afgestemd met het Verenigd Koninkrijk en Noorwegen. Beide landen zijn geen lid van de Europese Unie, maar dreigen wel door de Verenigde Staten te worden getroffen.
• Dat schrijft demissionair minister David van Weel (Buitenlandse Zaken, VVD) aan de Tweede Kamer. Zondag overleggen de ambassadeurs van de EU-lidstaten over het dreigement van de Amerikaanse president Donald Trump om per 1 februari een algemene importheffing van 10 procent op te leggen aan Nederland, Zweden, Noorwegen, het Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Frankrijk, Finland en Denemarken.
• Volgens Van Weel zet Nederland in op een ‘gezamenlijke en eensgezinde’ Europese reactie. Tijdens het spoedoverleg zouden de ambassadeurs zich volgens hem bovendien moeten scharen achter de verklaring van Commissievoorzitter Ursula von der Leyen. Over mogelijke tegenmaatregelen laat de minister zich niet uit, voor het geval Trump zijn plannen doorzet.

• Het Amerikaanse dreigement om acht Europese landen extra importheffingen op te leggen, dreigt de trans-Atlantische verhoudingen ernstig te schaden. De maatregelen ‘brengen het risico van een gevaarlijke neerwaartse spiraal met zich mee’. Dat stellen Nederland, Zweden, Noorwegen, het Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Frankrijk, Finland en Denemarken in een gezamenlijke verklaring.
• De verklaring is gedeeld door demissionair premier Dick Schoof op X. De landen reageren op de aankondiging van de Amerikaanse president Donald Trump om importtarieven in te voeren nadat zij militairen naar Groenland hadden gestuurd ter voorbereiding op een grootschalige militaire oefening.
• Trump wil al langer dat Groenland onderdeel wordt van de Verenigde Staten. Met zijn aankondiging komen NAVO-bondgenoten lijnrecht tegenover elkaar te staan. Vanaf volgende maand dreigt Trump een extra importheffing van 10 procent op te leggen.
• ‘Als NAVO-lidstaten zetten wij ons in voor het versterken van de veiligheid in het Noordpoolgebied als een gedeeld trans-Atlantisch belang. De vooraf gecoördineerde Deense oefening Arctic Endurance, die samen met bondgenoten wordt uitgevoerd, beantwoordt aan deze noodzaak. Deze oefening vormt voor niemand een bedreiging’, staat in de verklaring. Volgens het Nederlandse kabinet vinden de voorbereidingen bovendien plaats in overleg met Washington.
• De acht landen verklaren zich verder ‘volledig solidair’ met Denemarken en de bevolking van Groenland. Het eiland is een autonoom onderdeel van het Deense koninkrijk. Zowel de Deense premier als de Groenlandse regering hebben zich uitgesproken tegen aansluiting bij de Verenigde Staten.
• De landen benadrukken ‘eensgezind en gecoördineerd’ te zullen blijven reageren op de Amerikaanse wens. ‘Wij zijn vastbesloten vast te houden aan onze soevereiniteit.’

• De Verenigde Staten moeten stoppen met het intimideren van bondgenoten. Dat stelt de centrumrechtse EVP, de grootste fractie in het Europees Parlement. De relatie tussen de EU en de VS moet gebaseerd zijn op wederzijds respect, zegt Europarlementariër Andrzej Halicki. ‘Chantage is een onaanvaardbaar politiek instrument.’
• Volgens Halicki moet de EU vastberaden reageren op de dreigementen van de Amerikaanse president Donald Trump. Hij pleit voor sterkere Europese besluitvorming, meer strategische autonomie en nauwere samenwerking met gelijkgestemde partners.
• Het dreigement van Trump om acht Europese landen, waaronder Nederland, te treffen met extra importheffingen van 10 procent vanwege hun militaire aanwezigheid op Groenland noemt Halicki een eyeopener. ‘Het tijdperk van het vredesdividend is voorbij.’
• EVP-fractieleider Manfred Weber wil voorlopig niet instemmen met het handelsakkoord dat afgelopen zomer tussen de EU en de VS is gesloten. Zonder steun van de EVP en de sociaaldemocraten lijkt een meerderheid voor het akkoord onzeker.
• De EVP vindt bovendien dat de Europese Commissie het zogeheten antidwanginstrument moet inzetten om tegenmaatregelen tegen de VS te nemen.

• Een groep van vijftien Duitse militairen die op Groenland was gestationeerd, vertrekt al na minder dan 48 uur weer van het eiland, dat deel uitmaakt van het Deense koninkrijk. Een woordvoerder van de Bundeswehr bevestigt berichtgeving van de Duitse krant Bild, die spreekt van een ‘stille en heimelijke’ en bliksemsnelle aftocht.
• De Duitse militairen maakten deel uit van een Europese verkenningsmissie die moet onderzoeken hoe Groenland beter kan worden verdedigd. Volgens de woordvoerder heeft het Duitse team zijn opdracht inmiddels afgerond. De uitkomsten van de missie worden de komende dagen geëvalueerd.
• Volgens Bild kregen de militairen zondagochtend onverwacht vanuit Berlijn het bevel om te vertrekken. Een dag eerder was nog gemeld dat hun verblijf op Groenland langer dan gepland zou duren en dat onduidelijk was hoelang de missie zou voortzetten.
• De snelle terugtrekking volgt een dag na dreigementen van de Amerikaanse president Donald Trump aan het adres van landen die deelnemen aan de missie op Groenland. Trump wil het strategisch gelegen eiland inlijven in het belang van de Amerikaanse veiligheid en stelt dat Denemarken niet in staat is Groenland te beschermen tegen Russische en Chinese invloed.

• De Franse president Emmanuel Macron wil dat de Europese Unie haar krachtige ‘antidwanginstrument’ inzet als de Verenigde Staten importtarieven opleggen vanwege het conflict rond Groenland. Dat heeft zijn team zondag bekendgemaakt.
• Het het antidwanginstrument kan de EU de import van goederen en diensten beperken. Het instrument is bedoeld om op te treden tegen landen die economische druk uitoefenen op EU-lidstaten om hun beleid te beïnvloeden en is tot nu toe nog nooit gebruikt.
• Aanleiding is de dreiging van de Amerikaanse president Donald Trump om importheffingen van 10 procent in te voeren tegen acht Europese landen, waaronder Frankrijk. Die landen hebben de afgelopen dagen militairen naar Groenland gestuurd.
• De heffingen moeten op 1 februari ingaan en blijven volgens Trump van kracht totdat er een akkoord over Groenland is bereikt. Trump heeft eerder laten weten het eiland, dat deel uitmaakt van Denemarken, te willen kopen.

• De Italiaanse premier Giorgia Meloni noemt de extra importheffingen die de Amerikaanse president Donald Trump wil invoeren tegen een aantal Europese landen ‘een fout’. Volgens Meloni heeft zij Trump inmiddels persoonlijk op de maatregel aangesproken.
• ‘Ik denk dat het opleggen van nieuwe sancties op dit moment een vergissing zou zijn’, zei Meloni tegen journalisten tijdens een bezoek aan Seoul. ‘Ik heb enkele uren geleden met Donald Trump gesproken en hem duidelijk gemaakt wat ik hiervan vind.’
• Trump maakte zaterdag bekend dat de Verenigde Staten vanaf 1 februari importtarieven van 10 procent zullen heffen op producten uit Europese landen die recent militairen naar Groenland hebben gestuurd. De maatregel geldt voor Nederland, Zweden, Noorwegen, het Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Frankrijk, Finland en Denemarken.

• GroenLinks-PvdA wil een kabinetsreactie op Trumps heffingen. Kamerlid Kati Piri is daarvoor een een e-mailprocedure gestart. Partijen kunnen daarin aangeven of zij het met Piri’s wens eens zijn. CDA’er Derk Boswijk heeft al zijn steun voor de wens uitgesproken.
• Zeer waarschijnlijk zal Piri snel een meerderheid achter zich hebben. Mogelijk volgt na de brief ook een debat met minister van Buitenlandse Zaken David van Weel. De reactie op Trumps heffingingen moet vandaag nog naar de Kamer moet gaan.
• GroenLinks-PvdA is voor het opschorten van het EU-VS handelsakkoord over tarieven en vindt dat het kabinet open moet staan om andere tegenmaatregelen te nemen richting de Verenigde Staten

• Demissionair minister van Buitenlandse Zaken David van Weel (VVD) noemt het dreigement van de Amerikaanse president Donald Trump om extra importtarieven op te leggen aan acht Europese landen, waaronder Nederland, ‘chantage’. Dat zei hij zondag in het televisieprogramma WNL op Zondag.
• Volgens Van Weel is het voorstel ‘belachelijk’ en past het niet bij de manier waarop bondgenoten met elkaar omgaan. De komende twee weken moet er alles aan worden gedaan om het plan van tafel te krijgen. Lukt dat niet, dan ‘liggen alle opties open’. Van Weel zei ‘zeer ongelukkig’ te zijn met de situatie.
• Trump maakte zaterdag bekend dat per 1 februari een importheffing van 10 procent wordt ingevoerd op producten uit Nederland, Zweden, Noorwegen, het Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Frankrijk, Finland en Denemarken. Als er op 1 juni nog geen akkoord is over de overdracht van Groenland aan de Verenigde Staten, wordt het tarief verhoogd naar 25 procent.
• De Amerikaanse president stelt dat Groenland noodzakelijk is voor de ‘nationale veiligheid’ van de VS en wijst daarbij op vermeende interesse van Rusland en China in het Arctisch gebied. Groenland is een autonoom deel van Denemarken. De Groenlandse premier verklaarde deze week in Kopenhagen niet bij de Verenigde Staten te willen horen.
• Europese landen hebben inmiddels militaire verkenners naar Groenland gestuurd ter voorbereiding op een oefening. Volgens Van Weel is dit ‘op verschillende niveaus’ afgestemd met de Amerikanen. Hoewel Rusland en China meer belangstelling tonen voor het Arctisch gebied, zei de hoogste Nederlandse militair, generaal Onno Eichelsheim, in Nieuwsuur geen aanwijzingen te hebben voor een directe dreiging voor Groenland.

• Democraten in de Amerikaanse Senaat willen met een wetsvoorstel voorkomen dat de door president Donald Trump aangekondigde importheffingen voor acht Europese landen van kracht worden. Dat heeft de Democratische fractievoorzitter in de Senaat, Chuck Schumer, bekendgemaakt.
• Volgens Schumer hebben de plannen van Trump nu al negatieve gevolgen voor de Amerikaanse economie. ‘Donald Trumps roekeloze tarieven hebben de prijzen al opgedreven en onze economie beschadigd en nu maakt hij de zaken alleen maar erger’, stelt hij in een verklaring.
• Trump kondigde zaterdag aan dat de Verenigde Staten vanaf 1 februari importheffingen van 10 procent zullen invoeren voor landen die hebben aangekondigd militairen naar Groenland te sturen voor een verkenningsmissie. Tot die landen behoort ook Nederland.
• Schumer noemt het voornemen onbegrijpelijk. ‘Het is ongelofelijk dat hij de domheid nog hardnekkiger wil benadrukken door tarieven op te leggen aan onze nauwste bondgenoten om zijn onrealistische poging om Groenland over te nemen. De Democraten in de Senaat zullen een wetsvoorstel indienen om deze tarieven te blokkeren voordat ze verdere schade aanbrengen aan de Amerikaanse economie en onze bondgenoten in Europa’, aldus de fractievoorzitter.

• De Amerikaanse president Donald Trump heeft aangekondigd de importtarieven voor meerdere Europese landen verder te verhogen zolang de Verenigde Staten geen toestemming krijgen om Groenland te kopen. Dat meldde Trump zaterdag via Truth Social.
• Vanaf 1 februari zouden extra invoerheffingen van 10% ingaan op producten uit onder meer Denemarken, Noorwegen, Zweden, Frankrijk, Duitsland, Nederland, Finland en Groot-Brittannië. Op 1 juni zouden die tarieven oplopen tot 25%. De maatregelen blijven van kracht totdat een akkoord over de aankoop van Groenland is bereikt.
• Trump herhaalde dat hij ‘niets minder dan eigendom’ van Groenland accepteert. Denemarken en de regering van Groenland benadrukken echter dat het eiland niet te koop is en geen deel wil worden van de Verenigde Staten. Uit een recente Reuters/Ipsos-peiling blijkt dat minder dan één op de vijf Amerikanen het plan steunt.
• Volgens Trump is Groenland van cruciaal belang voor de Amerikaanse veiligheid vanwege de strategische ligging en de aanwezige mineralen. Hij sloot eerder het gebruik van geweld niet uit. Europese landen stuurden deze week militair personeel naar het eiland op verzoek van Denemarken.
• Trump stelde dat ‘deze landen, die dit zeer gevaarlijke spel spelen, een risiconiveau hebben gecreëerd dat niet houdbaar is’.

• De EU-buitenlandchef Kaja Kallas heeft parlementariërs in besloten kring gezegd dat de toestand van de wereld misschien wel een ‘goed moment’ is om te gaan drinken.
• Volgens twee aanwezigen zei Kallas tegen de leiders van de politieke fracties in het Europees Parlement dat zij normaal gesproken weinig drinkt, maar dat de mondiale ontwikkelingen haar doen overwegen daarmee te beginnen.
• Ze sprak dit uit rond hetzelfde moment dat de ministers van Buitenlandse Zaken van Groenland en Denemarken overlegden met de Amerikaanse vicepresident JD Vance en minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio over de dreigementen van Donald Trump om het Arctische eiland in te lijven.

• De Iraanse leider ayatollah Ali Khamenei heeft de Amerikaanse president Donald Trump een crimineel genoemd en hem verantwoordelijk gehouden voor slachtoffers en schade tijdens de recente protesten in Iran. Volgens Khamenei zijn bij de onrust ‘enkele duizenden mensen’ omgekomen, waarmee hij voor het eerst de omvang van het geweld erkent.
• De ayatollah stelt dat de VS en Israël de moorden hebben gefaciliteerd en zegt daarvoor bewijs te hebben. Trump dreigde de afgelopen weken met militair ingrijpen en riep Iraniërs via sociale media op te blijven demonstreren.
• Door een door de regering opgelegde internetblokkade is het exacte dodental moeilijk vast te stellen, al komen de cijfers overeen met schattingen van mensenrechtenorganisaties.

• De Amerikaanse luchtvaartautoriteit FAA waarschuwt luchtvaartmaatschappijen om voorzichtig te zijn bij vluchten boven Mexico en Midden-Amerika, vanwege niet nader gespecificeerde ‘militaire activiteiten’. De waarschuwing geldt ook voor landen als Colombia, Panama en Ecuador en loopt tot halverwege maart.
• Van een vliegverbod is geen sprake, maar de FAA spreekt van een mogelijk risico voor het luchtverkeer op alle hoogtes en noemt problemen met navigatiesystemen. Mexico stelt dat de melding geen gevolgen heeft voor de burgerluchtvaart en dat het luchtruim operationeel ongewijzigd blijft.
• De VS hebben een grote militaire aanwezigheid in de regio. President Trump suggereerde onlangs dat Mexico een doelwit zou kunnen worden, terwijl eerder deze maand Amerikaanse troepen ingrepen in Venezuela.

• Het Europees Parlement overweegt om de goedkeuring van het handelsakkoord met de Verenigde Staten te koppelen aan het intrekken van de dreiging van Donald Trump om Groenland over te nemen. Het akkoord, dat de Europese Commissie en de VS afgelopen zomer sloten, moet nog worden goedgekeurd door het parlement.
• Woensdag bespreekt het EP of de geplande stemming eind januari wordt uitgesteld, melden bronnen aan persbureau Bloomberg. De discussie is ingegeven door de kwestie rond Groenland, maar binnen het parlement lopen de standpunten uiteen. Rechtse fracties, zoals de centrumrechtse Europese Volkspartij (EPP), willen de stemming laten doorgaan. Linkse fracties pleiten juist voor uitstel.
• Volgens Bernd Lange, voorzitter van de handelscommissie van het Europees Parlement, is het essentieel dat ‘de nationale soevereiniteit van elk land door alle partners in het handelsakkoord wordt gerespecteerd’.

• De Amerikaanse president Donald Trump heeft gezegd dat hij overweegt handelstarieven in te voeren tegen landen die zijn standpunt over Groenland niet steunen. Trump wil dat het eiland deel gaat uitmaken van de Verenigde Staten.
• In het Witte Huis verklaarde hij dat landen met tarieven te maken kunnen krijgen als zij niet instemmen met zijn plannen voor Groenland, dat volgens hem van belang is voor de Amerikaanse nationale veiligheid.
• Groenland zelf heeft herhaaldelijk laten weten geen onderdeel te willen worden van de Verenigde Staten. Ook Denemarken, waarvan het eiland deel uitmaakt, verzet zich tegen een mogelijke annexatie.

• Jeff Landry, de door president Donald Trump aangestelde gezant voor Groenland, is van plan het Arctische eiland in maart te bezoeken. Tegen Fox News zei hij te verwachten dat een akkoord mogelijk is over het omstreden gebied.
• Volgens Landry is Trump vastberaden. De president heeft Denemarken duidelijk gemaakt wat hij wil, aldus de gezant, en ziet nu een rol weggelegd voor minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio en vicepresident JD Vance om tot een overeenkomst te komen.
• Vance en Rubio voerden woensdag overleg met Deense en Groenlandse ministers over de toekomst van Groenland, maar dat gesprek leverde geen doorbraak op. Denemarken weigert het gebied af te staan en ook de Groenlandse autoriteiten hebben duidelijk gemaakt geen Amerikaanse annexatie te willen.
• Vance bracht Groenland eerder, in maart, al eens een bezoek. Dat werd door de Groenlandse regering destijds opgevat als een provocatie.
• Landry is sinds december speciaal gezant voor Groenland. De Republikein is daarnaast gouverneur van de Amerikaanse staat Louisiana.

• Militaire verkenners die binnenkort in Groenland aan de slag gaan, onderzoeken onder meer of het mogelijk is fregatten en gevechtsvliegtuigen naar het eiland te sturen. Dat meldt Duitsland, dat samen met Nederland en andere Europese bondgenoten deelneemt aan de verkenningsmissie onder Deense leiding.
• De missie moet in eerste instantie de weg vrijmaken voor een militaire oefening op en rond Groenland. Daarmee willen de deelnemende landen voorkomen dat de Verenigde Staten, die stellen dat het strategisch gelegen en grondstoffenrijke eiland dreigt te worden ingelijfd door Rusland en China, stappen zetten om Groenland af te pakken van NAVO-bondgenoot Denemarken.
• Volgens het Duitse ministerie van Defensie zouden Europese bondgenoten van Denemarken onder meer patrouillevliegtuigen kunnen inzetten. ‘Ook de inzet van fregatten of andere marine-eenheden voor maritieme surveillance is denkbaar. In theorie ook het sturen van Eurofighters.’

• Een delegatie van Amerikaanse parlementariërs is afgereisd naar Kopenhagen voor overleg over de spanningen rond Groenland. Bij aankomst spraken enkele leden hun solidariteit met Denemarken uit.
• Democratisch senator Dick Durbin nam afstand van de woorden van president Trump, die volgens hem niet weerspiegelen hoe het Congres erin staat. Tegenover de Deense omroep TV2 benadrukte hij dat Denemarken en Groenland al decennialang ‘bondgenoten’ zijn van de Verenigde Staten.
• Ook afgevaardigde Steny Hoyer, eveneens Democraat, sprak steun uit en riep Denemarken op ‘moed te houden’. Volgens hem staan veel Amerikaanse parlementariërs achter het land.
• De delegatie bestaat uit elf congresleden: negen Democraten en twee Republikeinen. Binnen beide partijen klinkt kritiek op de dreigende uitspraken van Trump over Groenland en veel parlementariërs hebben laten weten een annexatie niet te steunen.

• De Europese Commissie heeft vrijdag bevestigd dat Groenland onder de beschermingsgarantie van het Europees Verdrag valt. Dagenlang wilde de Commissie geen duidelijk antwoord geven op de vraag of artikel 42.7, dat een wederzijdse bijstandsverplichting voor EU-lidstaten bevat, ook geldt voor Groenland, aangezien het om een overzees gebiedsdeel gaat.
• Volgens een woordvoerder van de Commissie behoort Groenland tot het grondgebied van het Koninkrijk Denemarken en valt het daarom in principe onder de solidariteitsclausule van artikel 42.7 van het Verdrag betreffende de Europese Unie. Denemarken heeft vooralsnog niet om activering van dat artikel gevraagd, voegde de woordvoerder toe in reactie op vragen van het ANP.
• De bevestiging is relevant omdat artikel 5 van de NAVO, dat een aanval op één bondgenoot als een aanval op allen beschouwt, volgens sommige waarnemers niet langer als vanzelfsprekend wordt gezien.
• EU-bronnen geven aan dat Denemarken inzet op een diplomatieke oplossing van het conflict met de Verenigde Staten. De Amerikaanse president Donald Trump heeft eerder gezegd Groenland desnoods met militaire middelen te willen innemen.
• Eurocommissaris Andrius Kubilius, verantwoordelijk voor Defensie, verklaarde maandag dat EU-lidstaten op basis van artikel 42.7 verplicht zijn Denemarken bij te staan bij militaire agressie. Daarna wilde de Commissie daarover geen verdere toelichting geven. Deskundigen verschillen van mening over de vraag of het artikel daadwerkelijk van toepassing is op een overzees gebiedsdeel als Groenland.

• De Europese Commissie heeft vrijdag bevestigd dat Groenland valt onder de beschermingsgarantie van het Europees Verdrag.
• Dagenlang weigerde de Commissie antwoord te geven op de vraag of artikel 42.7, dat die garantie aan EU-lidstaten biedt, ook op Groenland van toepassing is, omdat het een overzees gebiedsdeel is.
• ‘Groenland behoort tot het grondgebied van het Koninkrijk Denemarken en valt daarom in principe onder de wederzijdse solidariteitsclausule van artikel 42.7 van het Verdrag betreffende de Europese Unie’, zegt een woordvoerder van de Commissie na herhaaldelijke verzoeken tegen het ANP.
• Denemarken heeft nog niet om activering van dat artikel gevraagd, voegt de woordvoerder daaraan toe.
• De beschermingsgarantie van de EU is van belang omdat het beroemde artikel 5 van de NAVO, dat bepaalt dat lidstaten een aanval op een van hen als een aanval op hen allemaal beschouwen, niet meer heilig lijkt.

• Defensie stuurt ook een logistiek planner naar Groenland naast de eerder aangekondigde stafofficier voor de operationele planning. Demissionair minister Ruben Brekelmans zei voorafgaand aan de ministerraad dat beide militairen vrijdag vertrekken naar het Deense eiland in het poolgebied voor een verkenning.
• Donderdag meldde de VVD-minister dat Nederland een stafofficier van de marine stuurt om bij te dragen aan voorwerk voor een militaire oefening. Volgens Brekelmans is het “gebruikelijk om een of twee mensen te sturen” naar zo’n verkenning. “Als de oefening uiteindelijk plaatsvindt, gaat het om grotere aantallen. Dat gaat altijd zo.”
• Onder meer Duitsland, Noorwegen, Zweden en Frankrijk sturen militairen naar het pooleiland dat volgens president Donald Trump in Amerikaanse handen moet komen.

• Een medewerker van oliehandelaar Vitol heeft miljoenen gedoneerd ten behoeve van de verkiezingscampagne van Donald Trump. Dat bedrijf is nu betrokken bij de eerste verkoopdeals rond Venezolaanse olie die de Amerikaanse regering sluit na de militaire actie van de VS in het Zuid-Amerikaanse land, meldt zakenkrant Financial Times.
• In de database met politieke donaties OpenSecrets staat dat een vooraanstaande Vitol-handelaar, John Addison, in 2024 5 miljoen dollar doneerde aan de lobbygroep Make America Great Again, die Trump steunde. In totaal doneerde hij ten tijde van de presidentsverkiezingen 6 miljoen dollar aan conservatieve groepen.
• Volgens FT en internationale persbureaus is Vitol het eerste bedrijf dat een partij olie uit Venezuela koopt van de VS als onderdeel van Trumps plan om tot 50 miljoen vaten Venezolaanse olie te verkopen.
• Vitol is één van de grootste grondstoffenhandelaren ter wereld, maar voor velen is het Nederlandse bedrijf een mysterie. Hij staat wel op plaats één in EW’s Top 500 bedrijven. Wat weten we wel over Vitol? Lees hier meer.
• Vitol benadrukt tegenover FT dat Addison de donaties als privépersoon deed. Het Amerikaanse ministerie van Energie zegt dat Vitol werd gekozen omdat het snel kon handelen.

• Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) staat klaar om Venezuela financieel te steunen. Dat heeft IMF-topvrouw Kristalina Georgieva gezegd in een interview met persbureau Reuters tijdens een bezoek aan Oekraïne. ‘Als er een mogelijkheid is om de mensen van Venezuela te steunen, dan kun je er zeker van zijn dat het IMF er is.’
• Volgens haar is het wel nodig dat grote aandeelhouders van het IMF het leiderschap van Venezuela erkennen en dat de Venezolaanse autoriteiten om hulp vragen. Georgieva zei dat er sinds 2019 vrijwel geen communicatie is geweest met de regering van de onlangs door de Verenigde Staten opgepakte president Nicolás Maduro.
• Het IMF heeft Venezuela wel in de gaten gehouden en volgens Georgieva is er een ‘goed begrip’ van de situatie. Ze zei zich verder zorgen te maken over de economische impact van het vertrek van ongeveer 8 miljoen Venezolanen uit het land in de afgelopen jaren. Ook zijn er zorgen over een steeds toenemende inflatie, aldus de IMF-topvrouw.

• De Venezolaanse oppositieleider María Corina Machado zegt dat zij donderdag tijdens een bezoek aan het Witte Huis haar Nobelprijs voor de Vrede heeft aangeboden aan Donald Trump. Of de Amerikaanse president de prijs heeft aangenomen, wilde zij niet zeggen.
• Trump reageerde op Truth Social dat hij het een grote eer vond om Machado te ontmoeten en bedankte haar voor het ‘prachtige gebaar van wederzijds respect’.
• Volgens Machado bood ze de medaille aan als ‘erkenning van zijn (Trumps) unieke toewijding aan onze vrijheid’. Ook zei ze volgens persbureau AFP in het Spaans tegen verslaggevers ter plaatse ‘te kunnen rekenen’ op Trump.
• Machado is vol lof over haar gesprek met de Amerikaanse president Donald Trump. Volgens Machado was hun eerste persoonlijke ontmoeting ‘geweldig’, zo zei ze na afloop van de lunch in het Witte Huis.
• Het was de eerste directe ontmoeting tussen de twee. Eerder sprak Trump haar wel telefonisch, om haar te feliciteren met haar Nobelprijs.
• Van Trump is bekend dat er hem veel aan gelegen is de vredesprijs zelf te ontvangen. Zo heeft de Amerikaanse leider meermaals benadrukt in zijn twee termijnen al meerdere oorlogen te hebben ‘opgelost’.
• Ook heeft hij gezegd dat hij ‘niemand anders in de geschiedenis’ kan bedenken die de prijs meer verdient dan hij.

• De Franse minister van Financiën, Roland Lescure, heeft zijn Amerikaanse collega Scott Bessent gewaarschuwd dat elke stap om Groenland in te nemen neerkomt op het ‘overschrijden van een lijn’ die de economische relatie van Europa met Washington in gevaar zou brengen. Dat meldt de Britse krant The Financial Times vrijdag.
• ‘Groenland is een soeverein onderdeel van een soeverein land dat deel uitmaakt van de EU. Daar moet niet mee worden gespot,’ zei Lescure tegen de FT.
• Lescure wilde niet ingaan op de vraag of de Europese Unie zou moeten terugslaan met economische sancties als de Amerikaanse president Donald Trump Groenland zou binnenvallen.
• ‘Ik bedoel, vanzelfsprekend, als dat zou gebeuren, zouden we ons zeker in een totaal nieuwe wereld bevinden en zouden we ons daaraan moeten aanpassen,’ zei Lescure tegen de FT.

• De commandant van een van de grootste guerrillagroeperingen van Colombia is voorstander van een eenheidspact tussen linkse strijders om militaire actie van de Verenigde Staten in het land af te slaan. Dat zei ELN-leider Antonio García tegen persbureau AFP.
• ‘Als het gaat om het verdedigen van het vaderland tegen buitenlandse agressie, zullen we ons bij de strijd aansluiten’, zei hij. Sinds het Amerikaanse leger de Venezolaanse president Nicolás Maduro heeft gevangengenomen, bestaat in Colombia de vrees dat zij het volgende doelwit zijn van de Amerikanen.
• Het Witte Huis heeft tot dusver geweigerd een aanval op Colombia uit te sluiten. Andere Colombiaanse guerrillagroeperingen beweren dat er sprake is van een kolonialistisch complot van de VS.
• Het ELN bestaat uit ongeveer 6000 strijders en controleert een deel van het grensgebied tussen Colombia en Venezuela. De groep fungeert ook als een van de machtigste drugshandelsorganisaties van Latijns-Amerika en onderhield goede banden met Maduro.

• Venezuela is niet bang diplomatiek de degens te kruisen met de Verenigde Staten. Dat zei interim-president Delcy Rodríguez tegenover het Venezolaanse parlement in de zogenoemde State of the Nation. De uitspraak kon rekenen op luid applaus.
• Rodríguez staat te boek als loyalist van president Nicolás Maduro. Die werd begin januari door de VS gevangengenomen in Caracas en overgebracht naar New York voor berechting. Hem en zijn vrouw Cilia Flores wordt onder meer drugshandel verweten. Sindsdien vult Rodríguez Maduro’s zetel.
• ‘We weten dat de VS sterk staan, dat ze een dodelijke kernmacht zijn’, aldus Rodríguez in haar toespraak. Maar dat neemt volgens de interim-leider niet weg dat Venezuela de Amerikanen via diplomatieke weg durft te confronteren als dat nodig is. Rodríguez riep de VS verder op Maduro en diens vrouw met ‘respect’ te behandelen.
• Ook zei de Venezolaanse leider dat als zij naar Washington moet voor onderhandelingen, ze dit met opgeheven hoofd zal doen en zich niet ‘laat slepen’.

• Het Witte Huis is duidelijk geweest over zijn intenties om Groenland te verwerven. De inzet van Europese militairen op Groenland doet daar niets aan af. Dat zegt woordvoerder Karoline Leavitt in reactie op vragen van journalisten.
• Verschillende Europese landen kondigden aan militairen naar de autonoom bestuurde Deense regio te sturen, na aanhoudende claims van de Amerikaanse president Donald Trump dat de VS het grondstofrijke eiland willen inlijven.
• Onder meer Frankrijk, Duitsland, het VK, Zweden en Noorwegen zegden toe militairen te sturen om toe te zien op de ‘veiligheid’ op het eiland. Ook Nederland stuurt versterking, zo werd donderdag bekend: één militair.
• De VS hebben de afgelopen dagen herhaaldelijk benadrukt hun interesse in Groenland niet op te geven, en het desnoods met geweld in te nemen.
• Volgens het land is die annexatie noodzakelijk uit ‘veiligheidsoverwegingen’. Een ontmoeting met Groenland en Denemarken leverde woensdag niets concreets op.

• In EW Politiek Vandaag reageert politiek verslaggever Victor Pak op de gebeurtenissen rondom Groenland en Donald Trump. ‘We leven hier in een geopolitieke shock: Amerikaanse dreigementen tegen NAVO-bondgenoten waren ondenkbaar,’ zegt hij in de politieke podcast van EW.
• ‘Het is bizar dat Europese troepen nu feitelijk Europees grondgebied verdedigen tegenover Amerikanen,’ vervolgt hij. ‘Dit gaat niet over Rusland of China; het is Amerika dat de druk rond Groenland plots opvoert.”
• Pak noemt de dreigende taal van Trump tegenover NAVO-bondgenoten ‘ronduit schandalig’. ‘Dat Trump reageert met ‘dat is jouw probleem’ laat zien hoe ver de toon is verhard.’
• Lees ook: Is Groenland opgewassen tegen Trump? Deze vijf scenario’s zijn mogelijk – EW

• De militaire oefening die Denemarken samen met andere Europese NAVO-bondgenoten voorbereidt in en rond Groenland is niet bedoeld als signaal richting de Verenigde Staten. Dat benadrukte demissionair minister van Buitenlandse Zaken David van Weel (VVD) aan het einde van een werkbezoek aan Griekenland.
• Volgens Van Weel is het doel van de oefening juist om te onderstrepen dat ook Europese bondgenoten het belang van veiligheid in het Arctisch gebied erkennen, zo zei hij tegen persbureau ANP.
• De verhoudingen tussen de VS en Denemarken staan onder druk nadat de Amerikaanse president Donald Trump heeft gesteld dat de Verenigde Staten aanspraak maken op Groenland, een autonoom deel van het Deense koninkrijk. Trump stelt dat het eiland van strategisch belang is voor de nationale veiligheid van de VS. Eerder suggereerde hij ook dat Canada zich bij de Verenigde Staten zou moeten aansluiten.
• Van Weel gaf aan dat Denemarken, mede gezien deze ontwikkelingen, onlangs NAVO-partners heeft gevraagd om deel te nemen aan de oefening. Nederland levert een bijdrage door een officier naar Groenland te sturen, die daar overleg zal voeren over de voorbereiding en planning van de oefening.

• Oman, Qatar en Saudi-Arabië hebben volgens een hoge Saudische functionaris president Donald Trump weten te bewegen geen militaire aanval op Iran uit te voeren.
• De landen waarschuwden dat een aanval “ernstige tegenreacties in de hele regio” zou veroorzaken en de scheepvaart en handel in de Perzische Golf ernstig zou schaden.
• De functionaris benadrukte dat de drie staten een “lange, hectische diplomatieke inspanning” hebben geleverd om Trump op het laatste moment van een aanval te weerhouden en vertrouwen te behouden.
• Volgens de Iraanse ambassadeur in Pakistan, Reza Amiri Moghadam, bevestigde Trump dat hij Iran niet zal aanvallen en riep hij het Iraanse regime op zich terughoudend op te stellen.

• Nederland stuurt een marineofficier voor een verkenningsmissie naar Groenland. Dat meldt demissionair defensieminister Ruben Brekelmans.
• De officier neemt samen met andere NAVO-bondgenoten deel aan een verkenning ter voorbereiding op een militaire oefening in het Arctische gebied.

• President Donald Trump wil dat een eventueel militair optreden van de VS in Iran kort en doeltreffend is. Dat melden ingewijden aan NBC News. Volgens hen ziet Trump niets in een conflict dat weken of maanden duurt, maar kan zijn team hem niet verzekeren dat het Iraanse regime na een aanval snel zou vallen.
• In Iran wordt al weken massaal geprotesteerd tegen het regime. De autoriteiten zouden hard optreden; volgens sommige schattingen zijn daarbij duizenden doden gevallen. Trump heeft gedreigd in te grijpen als het geweld tegen betogers aanhoudt.
• Of het daadwerkelijk tot een interventie komt, is nog onzeker. Bronnen zeggen dat er zorgen zijn over de Amerikaanse militaire slagkracht in de regio en het vermogen om een Iraanse tegenaanval af te slaan. Een mogelijk scenario is een beperkte operatie, met ruimte voor verdere escalatie.

• Rusland uit ‘ernstige zorgen’ over de komst van NAVO-troepen naar Groenland. Volgens de Russische ambassade in Brussel is het idee dat militairen in het noordpoolgebied Rusland en China moeten tegenhouden onzin.
• Duitse, Britse, Franse, Noorse en Zweedse NAVO-bondgenoten van Denemarken kondigden woensdag aan enkele militairen naar Groenland te sturen voor een verkenningsmissie, ter voorbereiding op een grotere oefening.
• De aankondiging viel samen met overleg van de Deense regering met de VS over Amerikaanse dreigementen om Groenland in te lijven.
• President Donald Trump stelt dat het strategisch gelegen en rijk aan grondstoffen zijnde eiland anders in handen van China of Rusland zou vallen. Volgens de Russische ambassade is dat echter een ‘vals voorwendsel’.

• Het overleg tussen Denemarken, Groenland en de Verenigde Staten heeft het geschil over Groenland niet opgelost, meldt de Deense minister van Buitenlandse Zaken Lars Løkke Rasmussen.
• Hij zegt dat de ‘fundamentele meningsverschillen’ nog steeds bestaan, maar dat ze in gesprek blijven met de Amerikanen. Er wordt nu een werkgroep ‘op hoog niveau’ opgericht om verder te praten over de toekomst van Groenland.
• Rasmussen ging woensdag samen met zijn Groenlandse ambtgenoot Vivian Motzfeldt op bezoek bij de Amerikaanse vicepresident JD Vance en buitenlandminister Marco Rubio. Volgens Rasmussen was het een ‘open en constructief’ gesprek. ‘We zijn hier gekomen na een aantal, hoe zal ik het zeggen, opmerkelijke publieke uitlatingen over Groenland’, zei de Deense minister in een persconferentie na afloop van het overleg.
• De Amerikaanse president Donald Trump heeft gezegd dat hij Groenland koste wat kost wil overnemen om de veiligheid van het arctische gebied te garanderen.
• Rasmussen benadrukte dat Denemarken en Groenland graag samenwerken met de Verenigde Staten aan die veiligheid. Volgens hem hebben de Amerikanen al toegang tot Groenland en kunnen ze op grond van een verdrag uit 1951 gewoon vragen om meer militaire bases te openen. ‘Denemarken wil graag weten wat het nog meer kan doen.’

• Denemarken investeert 88 miljard Deense kronen, omgerekend bijna 12 miljard euro, in het versterken van de defensie van Groenland. Dat heeft de Deense minister van Defensie Troels Lund Poulsen gezegd. Volgens hem is de investering noodzakelijk voor de veiligheid van het Noordpoolgebied.
• Eerder maakten Denemarken en Groenland al bekend dat de militaire aanwezigheid op en rond het eiland per direct wordt uitgebreid. Die versterking bestaat niet alleen uit schepen en troepen uit Denemarken, maar ook uit militairen uit andere NAVO-landen. Poulsen maakte niet bekend om welke landen het gaat, al zei de Zweedse premier Ulf Kristersson eerder dat woensdag militairen uit Zweden in Groenland zijn aangekomen.
• De Deense minister wilde niet ingaan op vragen over tegen wie de extra militaire inzet is gericht. Het blijft daarmee onduidelijk of de maatregelen bedoeld zijn als reactie op Amerikaanse uitspraken over een mogelijke overname van Groenland, of op Rusland en China, die volgens de Verenigde Staten een bedreiging vormen voor het arctische gebied.

• De Amerikaanse gezant Steve Witkoff heeft de start aangekondigd van de tweede fase van het bestandsakkoord voor de Gazastrook. In een bericht op X spreekt hij van een ‘overgang van een staakt-het-vuren naar demilitarisering, technocratisch bestuur en wederopbouw’.
• ‘Vandaag, namens president Trump, kondigen we de start van fase twee aan’, schrijft Witkoff. President Donald Trump presenteerde vorig jaar een plan van twintig punten om een einde te maken aan de oorlog in de Gazastrook. Egypte meldde eerder op woensdag dat overeenstemming is bereikt over de samenstelling van een vijftienkoppig Palestijns overgangsbestuur.
• Volgens Witkoff wordt in de tweede fase begonnen met de volledige demilitarisering en wederopbouw van Gaza, ‘met name het ontwapenen van alle ongeautoriseerde personen’. De eerste fase ging afgelopen oktober van start en omvatte onder meer een staakt-het-vuren, de vrijlating van gijzelaars en een opschaling van de humanitaire hulp.
• Witkoff zegt dat de Verenigde Staten verwachten dat Hamas zich aan zijn verplichtingen houdt, waaronder het overdragen van de laatste overleden Israëlische gijzelaar. Hij waarschuwt voor ‘ernstige gevolgen’ als de Palestijnse groepering dat niet doet. Hamas stelt nog op zoek te zijn naar het lichaam van de gijzelaar, terwijl Israël spreekt van opzettelijke vertraging van het proces.

• Enkele officieren van het Zweedse leger zijn woensdag aangekomen in Groenland. Dat meldt de Zweedse premier Ulf Kristersson op X. Zij zullen samen met Denemarken en andere bondgenoten bijdragen aan een versterkte militaire aanwezigheid in en rond het eiland, na recente Amerikaanse dreigementen om Groenland in te nemen.
• Volgens Kristersson zijn de Zweedse militairen op verzoek van Denemarken naar Groenland gekomen. Groenland is een semi-autonoom gebied binnen het Koninkrijk Denemarken.
• Kopenhagen kondigde woensdag al aan extra troepen naar het Noordpoolgebied te sturen en meldde daarbij dat ook militairen uit meerdere NAVO-landen zouden deelnemen. Welke landen dat zijn, werd niet bekendgemaakt.
• Afgelopen zomer stuurde Denemarken eveneens, in samenwerking met een aantal Europese landen, extra militairen naar Groenland. Toen ging het om troepen uit Zweden, Noorwegen, Duitsland en Frankrijk.

• Denemarken versterkt vanaf vandaag de militaire aanwezigheid in Groenland. Dat meldt de Groenlandse regering. De aankondiging komt vlak voor een cruciaal overleg over Groenland dat woensdag in Washington plaatsvindt.
• De militaire opschaling gebeurt volgens de verklaring in nauwe samenwerking met Groenland en de bondgenoten van Denemarken. Het land is lid van de NAVO en rekent daarmee ook de Verenigde Staten tot zijn bondgenoten. De VS hebben de afgelopen weken echter herhaaldelijk gedreigd Groenland in te nemen. Volgens president Donald Trump is dat noodzakelijk om de veiligheid van het Arctische gebied te waarborgen.
• ‘De geopolitieke spanningen hebben het Noordpoolgebied bereikt’, staat in de verklaring van de Groenlandse regering. ‘Daarom hebben de Groenlandse regering en het Deense ministerie van Defensie besloten om verder te gaan met het uitbreiden van de activiteiten van het Deense leger in Groenland.’
• Komend jaar zullen extra militaire oefeningen worden gehouden die bedoeld zijn om ‘onder de unieke arctische omstandigheden te trainen’ en om de aanwezigheid in het gebied te vergroten. Daarbij wordt onder meer geoefend met het bewaken van vitale infrastructuur en met maritieme missies rond het eiland.
• Volgens Denemarken worden ook militairen uit andere NAVO-landen betrokken bij de uitgebreide aanwezigheid in en rond Groenland. Het is niet duidelijk uit welke landen zij afkomstig zijn en of zij al zijn aangekomen.
• Deense media meldden dat maandag een vliegtuig in Groenland is geland dat mogelijk militairen vervoerde. Het zou kunnen gaan om een vooruitgeschoven eenheid die de komst van extra troepen voorbereidt.

• Het is nog altijd onduidelijk of Denemarken een beroep kan doen op een Europese beschermingsafspraak als de Verenigde Staten Groenland met dwang zouden overnemen. De Europese Commissie verklaarde eerder dat het betreffende verdragsartikel ook voor het overzeese gebiedsdeel geldt, maar wil daar inmiddels geen uitsluitsel meer over geven. Deskundigen zijn verdeeld en Nederland stelde eerder dat zulke gebieden niet automatisch onder de EU-bescherming vallen.
• De Europese Unie kent in haar verdragen een clausule die lidstaten verplicht elkaar bij te staan in geval van een aanval, vergelijkbaar met artikel 5 van de NAVO. Volgens Eurocommissaris Andrius Kubilius geldt artikel 42.7 ook voor Groenland, zo zei hij maandag. De Europese Commissie heeft dit standpunt vaker ingenomen, maar experts plaatsen daar kanttekeningen bij.
• Voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen wil zich niet uitlaten over de vraag of artikel 42.7 van toepassing is. Zij wil niet speculeren ‘over wat er gedaan zou moeten worden, wat er gedaan zou kunnen worden, wat er wellicht gedaan kan worden’, en houdt het bij de belofte dat Groenland en Denemarken ‘op ons kunnen rekenen’.
• De aandacht voor de EU-clausule is toegenomen omdat de NAVO-beschermingsbelofte lastig toepasbaar is als een ander NAVO-land wordt bedreigd door de officieuze leider van het bondgenootschap.
• Tegelijkertijd bestaat de vraag of Groenland wel als EU-grondgebied geldt. Het eiland is wel onderdeel van de NAVO, maar juristen wijzen erop dat ‘overzeese gebiedsdelen’ in principe niet onder artikel 42.7 vallen. De Europese rechter heeft zich daar nog niet eenduidig over uitgesproken.

• De Amerikaanse president Donald Trump stelt op Truth Social dat de NAVO de Verenigde Staten zou moeten helpen bij het verkrijgen van Groenland. Volgens Trump zijn alleen de VS in staat het gebied te verdedigen tegen Rusland en China, wat volgens hem essentieel is voor de Amerikaanse veiligheid. Iedere andere uitkomst noemt hij, vlak voor overleg tussen de VS, Groenland en Denemarken, ‘onaanvaardbaar’.
• ‘De Verenigde Staten hebben Groenland nodig ten behoeve van de binnenlandse veiligheid. Het is essentieel voor de Golden Dome waar we aan werken’, schrijft Trump, doelend op het nog te bouwen Amerikaanse raketschild. ‘De NAVO zou voorop moeten lopen om ons te helpen om het te krijgen.’
• Verder stelt Trump dat de NAVO zonder de Verenigde Staten militair geen ‘effectieve macht of afschrikking’ vormt. ‘Niet eens bijna! Dat weten zij en ik ook.’
• Volgens de president wordt de NAVO ‘veel ontzagwekkender en effectiever als Groenland in handen is van de VERENIGDE STATEN’. ‘Minder dan dat is hoe dan ook onaanvaardbaar.’

• Denemarken wil zijn militaire aanwezigheid op Groenland verder uitbreiden en tegelijkertijd de zichtbaarheid van de NAVO in het Arctisch gebied vergroten. Dat heeft de Deense minister van Defensie Troels Lund Poulsen laten weten in een schriftelijke verklaring aan persbureau AFP. Later op woensdag overlegt de Deense regering in het Witte Huis met de Amerikanen, die hebben aangegeven Groenland in handen te willen krijgen.
• ‘Wij blijven onze militaire aanwezigheid in Groenland versterken, maar zetten ons binnen de NAVO ook in voor meer oefeningen en een grotere NAVO-aanwezigheid in het Arctisch gebied,’ aldus Lund Poulsen. Volgens de minister voert Denemarken hierover een ‘voortdurende dialoog met bondgenoten’ over nieuwe en aanvullende activiteiten in de loop van dit jaar.
• De gesprekken in Washington worden gevoerd door de Deense minister van Buitenlandse Zaken Lars Løkke Rasmussen en zijn Groenlandse ambtgenoot Vivian Motzfeldt. Zij spreken met de Amerikaanse vicepresident JD Vance en minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio.

• De Amerikaanse gezant Steve Witkoff heeft afgelopen weekend in het geheim gesproken met de Iraanse oppositiefiguur Reza Pahlavi, meldt Axios op basis van een hoge Amerikaanse functionaris. Het gesprek ging over de aanhoudende protesten in Iran.
• Pahlavi, de in ballingschap levende zoon van de in 1979 afgezette sjah, geldt als een uitgesproken tegenstander van het huidige regime en probeert zich volgens Axios te profileren als mogelijke interim-leider bij een machtswisseling.
• President Donald Trump dreigde eerder met militair ingrijpen als demonstranten worden gedood. “Hulp is onderweg”, schreef hij op Truth Social, zonder verdere uitleg. Het aantal slachtoffers is onduidelijk, maar mensenrechtenorganisatie HRANA meldt dat inmiddels meer dan 2000 doden zijn geverifieerd.

• Amerikaans president Donald Trump moedigt betogers in Iran aan te “blijven protesteren” en de “instellingen over te nemen”. “Hulp is onderweg,” schrijft hij op Truth Social, zonder verdere details te geven.
• Trump zegt daarnaast dat hij alle geplande ontmoetingen met Iraanse functionarissen heeft geannuleerd totdat het “zinloze doden” van betogers stopt. Hij roept de “Iraanse patriotten” op om namen van moordenaars en misbruikers bij te houden: “Zij zullen een grote prijs betalen.”
• Hij sluit af met zijn slogan: “MIGA”, Make Iran Great Again.

• Deense premier Mette Frederiksen verwacht een zware periode voor haar land door de Amerikaanse dreigementen om Groenland in te nemen. “Het was niet makkelijk om ons te verzetten tegen de onacceptabele druk van een van onze nauwste bondgenoten,” zei Frederiksen tijdens een persconferentie. “Maar het lijkt erop dat het zwaarste gedeelte nog moet komen.”
• Groenlandse premier Jens-Frederik Nielsen herhaalde dat zijn eiland “niet te koop” is. Eerder zei president Donald Trump dat hij Groenland wilde kopen, maar hij sluit militaire middelen niet uit om het eiland alsnog in te lijven.

• De Deense minister van Buitenlandse Zaken, Lars Løkke Rasmussen, ontmoet woensdag in het Witte Huis niet alleen zijn Amerikaanse ambtgenoot Marco Rubio, maar ook vicepresident JD Vance en de Groenlandse minister Vivian Motzfeldt.
• Vance, een uitgesproken voorstander van een Amerikaanse inlijving van Groenland, zal het gesprek voorzitten.
• Deense media zien de aanwezigheid van Vance als een mogelijke escalatie. Analisten verwachten echter dat Rasmussen, oud-premier en ervaren politicus, het gesprek rustig kan voeren.

• De EU moet Denemarken en Groenland “zonder aarzelen” steunen als de VS Groenland aanvallen, zegt Valérie Hayer, voorzitter van de liberale Renew-fractie in het Europees Parlement. Dat kan volgens haar zowel militaire hulp als economische maatregelen tegen de VS omvatten.
• “Afschrikking is de sleutel. We moeten voorbereid zijn om onmiddellijk te reageren met een zichtbaar en geloofwaardig Europees antwoord”, aldus Hayer. “In dit stadium mag niets worden uitgesloten.”
• Hayer noemt Groenland een “veiligheidspoort in het Arctisch gebied” en waarschuwt voor dreigementen van president Donald Trump om het eiland desnoods met geweld in te lijven.
• Ze pleit voor een EU-pact voor Groenland binnen de Vernieuwde Arctische Strategie, waaraan ook landen als het VK, Canada en Japan kunnen deelnemen.

• Demissionair minister van Buitenlandse Zaken David van Weel heeft overleg gevoerd met Delcy Rodríguez, de interim-president van Venezuela. Dat maakte de VVD-minister bekend via X. Rodríguez nam eerder deze maand het presidentschap over nadat Amerikaanse militairen de autoritaire leider Nicolás Maduro hadden gearresteerd. Zij was daarvoor vicepresident.
• Volgens Van Weel is er sprake van ‘vooruitgang’ op een aantal belangrijke dossiers, waaronder de mogelijke vrijlating van buitenlandse gevangenen. Of daar ook Nederlanders bij zijn, wil het ministerie vooralsnog niet bevestigen. De minister benadrukt dat het van belang is ‘de communicatiekanalen open te houden’.
• Venezuela grenst aan het Caribische deel van het Koninkrijk der Nederlanden. Aruba, Curaçao en Bonaire liggen op slechts enkele tientallen kilometers van de Venezolaanse kust.

• De regering van Groenland heeft benadrukt dat de verdediging van het eiland in NAVO-verband geregeld zou moeten worden. De regering benadrukt ‘op geen enkele’ manier te accepteren dat de Verenigde Staten het gebied willen inlijven.
• ‘Groenland is deel van het Koninkrijk Denemarken. Als onderdeel van het Deense Gemenebest is Groenland lid van de NAVO en moet de verdediging van Groenland daarom via de NAVO verlopen’, staat in een verklaring.
• De Amerikaanse president Donald Trump zegt Groenland te willen overnemen uit veiligheidsoverwegingen. Hij wil voorkomen dat de Russen en de Chinezen invloed uitoefenen op het arctische eiland.
• ‘Alle NAVO-landen, inclusief de Verenigde Staten, hebben een gemeenschappelijk belang in de verdediging van Groenland’, staat in de verklaring van de Groenlandse regering.

• Cuba zegt, op wat kleine zaken na, ‘niet in gesprek’ te zijn met de Verenigde Staten. Dat schrijft president Miguel Díaz-Canel op X.
• Zijn Amerikaanse ambtgenoot Donald Trump zette zondag druk op Cuba door te dreigen het land financieel af te knijpen als het niet snel ‘een deal’ zou sluiten met de VS.
• ‘Er gaat geen olie of geld meer naar Cuba – NUL’, schreef Trump op zijn eigen socialemediaplatform Truth Social.
• Volgens Trump waren de VS ‘in gesprek’ met Cuba. Zonder te willen zeggen wat de inhoud van die vermeende gesprekken was, zei hij tegen journalisten dat zij dit ‘vrij snel’ zouden vernemen.
• Díaz-Canel vervolgt dat Cuba ‘altijd bereid’ is geweest een ‘serieuze dialoog aan te gaan’, maar wel ‘zonder inmenging’ en ‘met volledig respect’ voor de Cubaanse onafhankelijkheid. Cuba zou volgens de president bereid zijn om zijn territorium “tot de laatste druppel bloed” te verdedigen.
• De VS hebben al decennialang economische sancties ingesteld tegen Cuba, al hebben de VS deze onder Trump flink opgeschaald.
• Onduidelijk is op wat voor deal Trump doelt.

• De Mexicaanse president Claudia Sheinbaum zegt een ‘goed gesprek’ te hebben gehad met haar Amerikaanse ambtgenoot Donald Trump. Ze hebben het volgens haar onder meer gehad over handel en de bestrijding van drugssmokkel, schrijft Sheinbaum op X.
• Trump zei vorige week nog dat Mexico wordt gerund door drugskartels en suggereerde dat de Verenigde Staten zouden beginnen met grondaanvallen in het buurland. Hij had eerder ook al gedreigd militaire middelen in te zetten tegen drugsbendes.
• Sheinbaum reageerde dat ze nauwer wil samenwerken met de Amerikanen wat betreft drugsbestrijding. Dat benadrukt ze ook na het gesprek met Trump. ‘Samenwerking op basis van wederzijds respect levert altijd resultaten op’, schrijft de Mexicaanse president op X.
• Zondag sprak de Mexicaanse buitenlandminister Juan Ramón de la Fuente ook al met zijn Amerikaanse ambtgenoot Marco Rubio over het gezamenlijk tegengaan van drugssmokkel.

• De grondstoffenhandelaren Vitol en Trafigura voeren gesprekken met raffinaderijen in Azië over de verkoop van Venezolaanse olie, meldt Bloomberg. Volgens bronnen hebben de bedrijven hiervoor al voorlopige goedkeuring gekregen van de Amerikaanse regering.
• Raffinaderijen in China en India zijn benaderd, maar de gesprekken bevinden zich nog in een vroeg stadium en er zijn geen afspraken gemaakt.
• Ook wordt gesproken met Amerikaanse raffinaderijen. Vertegenwoordigers van Vitol en Trafigura waren vrijdag in het Witte Huis voor overleg met president Donald Trump over de toekomst van de Venezolaanse olie-industrie

• De NAVO moet gezamenlijk zorgen voor de veiligheid van Groenland en het poolgebied tegen rivalen als Rusland en China, zegt NAVO-chef Mark Rutte.
• Volgens hem zijn alle NAVO-landen, inclusief de Verenigde Staten, het daarover eens.
• Rutte zegt dat de ‘collectieve verdediging cruciaal’ is, en dat er momenteel gesproken wordt over ‘de volgende stappen daartoe, om te verzekeren dat we daadwerkelijk gezamenlijk verdedigen wat hier op het spel staat’.
• Trump schrijft op zijn platform Truth Social het volgende: ‘Ik ben degene die de NAVO HEEFT GERED!!!’

• Als de VS met geweld Groenland innemen, zou dat het einde van de NAVO betekenen. Dat zei EU-commissaris voor Defensie Andrius Kubilius maandag op een veiligheidsconferentie in Zweden.
• Volgens hem zijn EU-lidstaten bovendien verplicht Denemarken te steunen bij Amerikaanse agressie, aangezien Groenland deel uitmaakt van dat land.
• “Ik ben het eens met de Deense premier dat dit het einde van de NAVO zou betekenen, maar ook onder de bevolking zou dit zeer negatief worden ontvangen”, aldus Kubilius. De Deense premier Mette Frederiksen sprak vorige week al van “het einde van alles” bij een Amerikaanse aanval op een NAVO-bondgenoot.

• De Venezolaanse regering zegt nog eens 116 gevangenen vrij te laten. Mensenrechtenorganisatie Foro Penal meldde eerder al 24 vrijlatingen, waaronder twee Italianen.
• De aankondiging volgt op de gevangenneming van president Nicolás Maduro door de VS. De interim-regering onder leiding van Delcy Rodríguez sprak toen van vrijlatingen als teken van goede wil.
• Onder de gevangenen bevinden zich ook buitenlanders; over eventuele Nederlandse gevangenen doet het ministerie van Buitenlandse Zaken geen uitspraken.

• De Spaanse olieproducent Repsol is bereid meer te investeren in Venezuela, zei topman Josu Jon Imaz tijdens een bijeenkomst met de Amerikaanse president Donald Trump.
• Repsol produceert nu 45.000 vaten olie per dag in het land en wil dat volume in twee tot drie jaar verdrievoudigen, mits de juridische en commerciële ruimte daarvoor wordt geboden.
• Repsol is al actief in Venezuela, samen met het Italiaanse Eni, wat volgens Imaz een voordeel is. De VS hebben onlangs het beleid rond Venezolaanse olie aangepast na de gevangenneming van president Nicolás Maduro.
• Andere oliebedrijven, zoals ExxonMobil, blijven vooralsnog terughoudend, terwijl sommige concerns volgens Bloomberg ongemak voelen over samenwerking met Trump rond Venezolaanse olie.

• Het Venezolaanse regime heeft enkele politieke gevangenen vrijgelaten, maar volgens Amnesty International zitten nog altijd ongeveer duizend mensen om politieke redenen vast. De organisatie roept op tot de vrijlating van alle politieke gevangenen.
• Amnesty spreekt van een opluchting voor de vrijgelatenen, maar benadrukt dat dit niet genoeg is. Er moeten garanties komen dat niemand in Venezuela nog om politieke redenen wordt opgesloten.
• De vrijlatingen volgen een week na de Amerikaanse operatie waarbij president Nicolás Maduro en zijn vrouw werden opgepakt en naar de VS zijn overgebracht. Vicepresident Delcy Rodríguez is sindsdien waarnemend president

• De Mexicaanse regering wil de samenwerking met de Verenigde Staten op veiligheidsgebied versterken. Dit volgt op dreigementen van president Donald Trump over grondaanvallen tegen drugskartels, die volgens hem “Mexico runnen”.
• President Claudia Sheinbaum heeft haar buitenlandminister Juan Ramón de la Fuente gevraagd contact op te nemen met Marco Rubio, de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, en indien nodig rechtstreeks met Trump.
• Mexico leverde vorig jaar tientallen kartelleiders uit aan de VS en heeft de samenwerking aan de grens geïntensiveerd. Sheinbaum spreekt zich herhaaldelijk uit tegen buitenlandse militaire interventies.

• Amerikaanse diplomaten zijn naar Caracas gegaan om te praten over de heropening van de Amerikaanse ambassade, die in 2019 werd gesloten vanwege spanningen tussen het regime van president Nicolás Maduro en de VS.
• Vorig weekend namen Amerikaanse eenheden Maduro en zijn vrouw gevangen en brachten hen naar de VS, terwijl het regeringsstelsel van Maduro intact bleef maar onder enorme druk staat. De meeste ambassadeactiviteiten waren eerder verplaatst naar Colombia.
• De Amerikaanse topdiplomaat in Bogotá, John McNamara, is met een delegatie in Caracas om te bekijken of de ambassade in fasen kan worden heropend.

• De NAVO is nog ver verwijderd van een crisis, zegt de Amerikaanse opperbevelhebber van de NAVO Alexus Grynkewich. Aanleiding zijn uitspraken van de Amerikaanse president Donald Trump over het innemen van Groenland, iets waar Denemarken niet toe bereid is.
• Volgens Grynkewich hebben de uitspraken voorlopig geen militaire gevolgen. De NAVO blijft volgens hem klaar om elk deel van het bondgenootschap te verdedigen. Vragen over een mogelijke NAVO zonder de VS wilde hij niet beantwoorden.

• De Verenigde Staten zijn bezig een nieuwe olietanker in de buurt van Venezuela in beslag te nemen, melden Amerikaanse functionarissen. Volgens hen stond het schip op de Amerikaanse sanctielijst en probeerde het Venezolaanse olie te exporteren.
• De VS hebben een blokkade ingesteld rond Venezuela om de oliehandel te beperken. De Amerikanen hebben al vier keer eerder een schip geënterd en in beslag genomen om die reden.
• De Olina, waar de Amerikanen vrijdag aan boord gaan, vaart volgens de scheepvaartmonitor MarineTraffic onder de vlag van Oost-Timor. Half november ontving die website het laatste gps-signaal van de tanker. Toen lag het vaartuig zo’n 200 kilometer voor de kust van Caracas en ongeveer 100 kilometer ten oosten van Bonaire.
• De laatst geregistreerde haven waar het schip is geweest, lag in China. Dat land is de grootste afnemer van Venezolaanse olie.

• De Italiaanse premier Giorgia Meloni zegt dat een Amerikaanse inval in Groenland ‘ernstige consequenties’ zal hebben voor de NAVO. Ze pleitte tijdens haar traditionele nieuwjaarspersconferentie voor een ‘aanzienlijke’ aanwezigheid van de NAVO in het arctische gebied, inclusief Groenland.
• De Amerikaanse president Donald Trump heeft gezegd Groenland te willen inlijven en sluit niet uit daarbij militaire middelen te gebruiken. Denemarken, waar Groenland onder valt, en andere Europese landen hebben dat dreigement veroordeeld.
• Maar nog weinig leiders hebben zich uitgelaten over wat een aanval zou betekenen voor de NAVO, de alliantie waar zowel de Verenigde Staten als Denemarken lid van zijn.
• Meloni zei wel dat ze niet verwacht dat de Amerikanen daadwerkelijk Groenland militair zouden binnenvallen.

• De Iraanse hoogste leider Ali Khamenei heeft tijdens een televisietoespraak gezegd dat Donald Trump zich niet met de protesten in Iran moet bemoeien.
• De Amerikaanse president dreigde eerder met militair ingrijpen als er meer doden zouden vallen bij de protesten, maar volgens Khamenei moet Trump zich focussen op de problemen in zijn eigen land.
• De ayatollah noemde de demonstranten ‘relschoppers’ en zei dat ze in het belang van Trump en de VS handelden. Volgens hem accepteert Teheran geen ‘huurlingen voor buitenlanders’.
• Khamenei voorspelde dat niet zijn regime, maar dat van de ‘arrogante’ Trump zelf omver zal worden geworpen.
• De protesten houden al weken aan en worden steeds groter. Afgelopen nacht lijkt de meest intense protestnacht te zijn geweest.
• Hoewel het internet in grote delen van het land eruit ligt, gaan er toch beelden rond van mensen die de straat opgaan en leuzen scanderen als ‘dood aan de dictator’. Ook zijn overheidsgebouwen in brand gestoken.

• De Verenigde Staten hebben volgens Rusland twee Russische bemanningsleden vrijgelaten van de olietanker die woensdag in beslag werd genomen.
• De woordvoerder van het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken zei die beslissing te verwelkomen en de Amerikanen dankbaar te zijn.
• Amerikaanse troepen enterden het vaartuig na een achtervolging van twee weken. Volgens de VS had de olietanker de blokkade van Venezuela geschonden.
• Het schip voer aanvankelijk niet onder de Russische vlag, maar kreeg die tijdens de achtervolging toch. De Russen vroegen de VS om het schip met rust te laten.
• Het Kremlin zei eerder al dat de inbeslagname van de olietanker in strijd was met het zeerecht.

• De Franse minister van Buitenlandse Zaken Jean-Noël Barrot denkt dat de Europese politieke orde ‘in gevaar’ is. Hij verwees in zijn jaarlijkse toespraak voor ambassadeurs naar de Amerikaanse nationale veiligheidsstrategie, waarin wordt voorspeld dat de Europese beschaving zal worden ‘uitgewist’.
• ‘Nee, de Europese beschaving zal niet verdwijnen’, zei Barrot. ‘Maar ja, onze politieke orde is nu in gevaar. Ondanks haar kostbare stabiliteit in een onvoorspelbare wereld. Ondanks haar enorme wetenschappelijke, technologische, culturele en financiële rijkdom.’
• Volgens de buitenlandminister hebben de Verenigde Staten het recht hun relatie met de Europese bondgenoten te herzien. Maar zo hebben de Europeanen ook het recht de VS erop aan te spreken als de Amerikaanse voorstellen volgens hen onaanvaardbaar zijn.
• In Europa werd geschokt gereageerd op de veiligheidsstrategie van de VS. De spanningen zijn deze week verder opgelopen doordat de VS zeiden Groenland te willen annexeren.

• De Amerikaanse president Donald Trump leek in een interview op Fox News aan te kondigen dat de Verenigde Staten ‘grondaanvallen’ tegen drugskartels in Mexico van plan zijn. ‘We gaan beginnen met grondaanvallen, wat de drugskartels betreft’, zei Trump. ‘De kartels runnen Mexico. Het is heel erg triest om te zien wat er daar gebeurt.’
• Er kwam geen vervolgvraag en Trump lichtte zijn opmerkingen niet toe.
• Trump riep Mexico zondag op ‘zich te herpakken’ in de strijd tegen de drugskartels. Hij zei de Mexicaanse presidente Claudia Sheinbaum te hebben voorgesteld Amerikaanse troepen te sturen om de drugskartels aan te pakken, een voorstel dat ze eerder heeft afgewezen.
• Het Amerikaanse leger neemt sinds september geregeld boten onder vuur die het verdenkt van drugssmokkel, al heeft de regering daar nog geen bewijs voor geleverd.
• Vorig weekend werd de Venezolaanse president Nicolás Maduro gevangen genomen en naar New York gebracht, waar hij moet terechtstaan voor drugssmokkel en ‘narcoterrorisme’.

• Voormalig presidentskandidaat Enrique Márquez is een van de politieke gevangenen die donderdag is vrijgelaten door de Venezolaanse regering. Dat blijkt uit een video van een lokale journalist waarin Márquez zich tot zijn vrouw richt.
• De 62-jarige Márquez werd in januari 2025 opgepakt. Hij had zich kandidaat gesteld voor de presidentsverkiezingen in juli 2024 om eventueel Edmundo González Urrutia te vervangen, als die van de kieslijst zou worden geschrapt, zoals met oppositieleidster María Corina Machado gebeurde. González Urrutia mocht gewoon deelnemen, waarop Márquez zijn kandidatuur introk.
• Voor zijn arrestatie was Márquez een juridische kruistocht begonnen tegen de omstreden herverkiezing van Maduro. De oppositie, maar ook het grootste deel van de internationale gemeenschap, maakte gewag van fraude.
• Onder meer de EU drong na de recente Amerikaanse gevangenneming van president Nicolás Maduro aan op de vrijlating van politieke gevangenen in Venezuela. Volgens de Venezolaanse parlementsvoorzitter Jorge Rodríguez, broer van interim-president Delcy Rodríguez, moeten de vrijlatingen gezien worden als een gebaar van vrede.

• De Amerikaanse president Donald Trump heeft gezegd dat hij de Venezolaanse oppositieleider María Corina Machado ontmoet als ze volgende week in Washington is. ‘Ik heb begrepen dat ze ergens volgende week komt, en ik kijk ernaar uit haar te ontmoeten’, zei Trump tegen Fox News, zonder nadere details te verstrekken.
• Het zou Trumps eerste ontmoeting worden met Machado, die in oktober de Nobelprijs voor de Vrede won.
• Trump verwierp afgelopen weekend, nadat Amerikaanse commando’s de Venezolaanse president Nicolás Maduro gevangen hadden genomen, het idee om met Machado samen te werken. ‘Ze heeft niet de steun of het respect binnen het land’, zei hij.
• In hetzelfde gesprek met Fox News zei Trump dat het ‘tijd kost’ voordat het Zuid-Amerikaanse land, dat momenteel wordt geleid door interim-president Delcy Rodríguez, in staat is verkiezingen te houden. ‘We moeten het land weer opbouwen’, zei hij. ‘Ze zouden op dit moment niet eens weten hoe ze verkiezingen moeten organiseren.’

• De Amerikaanse Senaat stemde donderdag over een resolutie die de bevoegdheid van president Donald Trump zou moeten beperken om verdere aanvallen op Venezuela uit te voeren, als signaal van afkeuring over zijn steeds verder reikende ambities in het westelijk halfrond. Dat meldt AP News.
• Democraten en vijf Republikeinen stemden met 52‑47 om de zogeheten war powers‑resolutie vooruit te helpen en een latere definitieve stemming mogelijk te maken. De kans dat de resolutie wet wordt is echter vrijwel nihil: zelfs als hij de Kamer en Senaat zou passeren, zou Trump hem waarschijnlijk niet ondertekenen.
• Toch was de stemming symbolisch belangrijk omdat hij onrust onder sommige Republikeinen liet zien na de verrassingsactie van het Amerikaanse leger om de Venezolaanse president Nicolás Maduro gevangen te nemen.
• De regering‑Trump probeert nu de oliebronnen van Venezuela en zijn regering te controleren, maar de resolutie zou vereisen dat het Congres eerst toestemming geeft voor verdere aanvallen op het Zuid‑Amerikaanse land.

• De Amerikaanse president Donald Trump zegt in een interview met The New York Times dat de Verenigde Staten Venezuela mogelijk nog jaren zullen besturen nadat ze president Nicolás Maduro hebben laten oppakken, zonder duidelijk tijdsbestek te noemen.
• Trump wil het land opnieuw opbouwen op een manier die voor de VS ‘voordelig’ is, waarbij Amerika de olie uit Venezuela zal gebruiken om de olieprijzen te verlagen en geld te genereren voor het land.
• Op vragen over hoe lang de VS de controle houden, antwoordde Trump: ‘veel langer dan een jaar’ zonder precieze termijn te geven.
• Hij zei tevreden te zijn over de samenwerking met de huidige interim-regering, die volgens hem voldoet aan wat de VS nodig heeft.
• Tijdens het interview liepen ook een telefoongesprek met de Colombiaanse president en gesprekken over mogelijke verdere ingrepen in de regio, waarbij onder meer vicepresident JD Vance en minister Marco Rubio aanwezig waren.

• De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio heeft aangekondigd dat hij volgende week met Denemarken in gesprek gaat over Groenland. President Donald Trump herhaalde de afgelopen dagen dat hij het eiland, dat onderdeel is van het Deense koninkrijk, graag aan de Verenigde Staten wil toevoegen.
• Volgens Trump is de stap noodzakelijk om veiligheidsredenen. Een militaire optie om Groenland in Amerikaanse handen te krijgen wordt daarbij niet uitgesloten. Eerder lieten zowel Denemarken als de Groenlandse regering weten niet in te gaan op Trumps wens om het gebied te kopen of over te nemen.
• Rubio benadrukte dat elke Amerikaanse president het recht behoudt om een bedreiging voor de nationale veiligheid met militaire middelen aan te pakken, maar dat de voorkeur altijd uitgaat naar diplomatieke oplossingen.
• Een woordvoerder van het Witte Huis bevestigde later dat de mogelijke aankoop van Groenland daadwerkelijk onderwerp van gesprek is binnen het nationale veiligheidsteam van Trump. Daarbij werd opnieuw benadrukt dat voor de president ‘alle opties op tafel liggen’.

• De Verenigde Staten hebben een stappenplan voor Venezuela, zei minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio na een briefing met leden van de Amerikaanse Senaat in Washington. Volgens Rubio is er geen sprake van improvisatie, en willen de VS voorkomen dat Venezuela in chaos verzeild raakt.
• Het Amerikaanse plan begint met het herstellen van rust en stabiliteit in het Zuid-Amerikaanse land. Pas als die situatie is bereikt, kan een tweede fase van ’herstel’ starten. Rubio benadrukte dat die fase moet betekenen dat westerse en Amerikaanse bedrijven weer op eerlijke wijze op de Venezolaanse markten kunnen opereren.
• Daarna moet een periode van ’nationale verzoening’ volgen, waarbij gevangen oppositieleden amnestie krijgen en vervolgens bijdragen aan de heropbouw van de samenleving. De derde stap is een transitiefase, maar Rubio gaf hierover nog geen concrete details.
• Rubio zei dat het plan inmiddels aan Venezuela is voorgelegd en dat er diepgaand overleg plaatsvindt over de uitvoering ervan.
• Witte Huis-woordvoerder Karoline Leavitt voegde eraan toe dat de VS van plan zijn om selectief sancties op te heffen die eerder tegen Venezuela waren ingesteld, maar welke sancties dat precies zijn, is nog onduidelijk.
• In voorgaande jaren sloten de VS Venezuela uit van de Amerikaanse financiële markten en legden ze beperkingen op aan de overname van Venezolaanse schulden door Amerikaanse partijen, naast sancties tegen personen en bedrijven in de olie-, gas- en goudindustrie.

• De Republikeinse voorzitter van het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden zegt dat er wordt gekeken naar diplomatieke middelen voor een mogelijke Amerikaanse overname van Groenland. ‘Ik denk niet dat iemand het heeft over het gebruik van militaire kracht’, aldus voorzitter Mike Johnson.
• Buitenlandminister Marco Rubio zou eerder tijdens een besloten bijeenkomst met Congresleden hebben aangegeven dat het doel is Groenland te kopen, meldt The Wall Street Journal. Volgens de Franse minister van Buitenlandse Zaken Jean-Noël Barrot heeft Rubio een eventuele militaire invasie uitgesloten.
• De Amerikaanse president Donald Trump toont al jaren interesse in Groenland, een eiland dat deel uitmaakt van Denemarken. Hij blijft volhouden dat de Verenigde Staten Groenland nodig hebben voor de nationale veiligheid en sluit niet uit dat geweld wordt gebruikt om het te verkrijgen. Het Witte Huis liet weten dat het inzetten van het leger ‘altijd een optie’ blijft.

• Moskou heeft de inbeslagname door de Verenigde Staten van een olietanker nabij IJsland onder Russische vlag scherp veroordeeld. Volgens het Kremlin heeft onder het maritiem recht ‘geen enkele staat het recht’ zich te bemoeien met ‘vaartuigen die rechtmatig geregistreerd staan onder jurisdictie van andere staten’.
• De Russische parlementariër Andrej Klisjas noemde de inbeslagname woensdag ‘regelrecht piraterij’, aldus staatspersbureau Tass.
• Eerder meldde U.S. European Command op X dat de Marinera op bevel van een Amerikaanse federale rechtbank in beslag was genomen. Rusland zou sindsdien het contact met de Marinera, die sinds eind december tijdelijk onder Russische vlag voer en aanvankelijk Bella 1 heette, zijn kwijtgeraakt.
• Volgens de Verenigde Staten werd het schip in beslag genomen ‘op open zee, buiten de territoriale wateren van een staat’.

• De Amerikaanse krijgsmacht meldt de inbeslagname van twee olietankers. Eén daarvan was een schip dat al wekenlang werd gevolgd en zich op dat moment tussen IJsland en Schotland bevond. Het andere schip bevond zich in de Caribische Zee. Beide schepen zouden deel uitmaken van de zogenaamde schaduwvloot.
• Het schip bij IJsland was aanvankelijk bekend als de Bella 1 en wordt inmiddels de Marinera genoemd. Het is in beslag genomen op basis van een bevel van een Amerikaanse federale rechtbank, schrijft U.S. European Command op X.
• Volgens U.S. Southern Command is de Sophia in internationale wateren in beslag genomen vanwege ‘illegale activiteiten in de Caribische Zee’.
• De Bella 1 omzeilde een Amerikaanse blokkade bij Venezuela. Om te kunnen ontsnappen zou het schip zijn hernoemd en onder Russische vlag zijn doorgevaren. Rusland stelt dat het schip vreedzaam is.
• Eerder woensdag kwamen er berichten dat Rusland onder meer een onderzeeër naar de Bella 1 had gestuurd om het te begeleiden. Bronnen zeggen tegen The New York Times dat tijdens de inbeslagname geen Russische vaartuigen in de buurt waren.
• De blokkade van illegale Venezolaanse olie waar sancties op rusten blijft VOLLEDIG VAN KRACHT – waar dan ook ter wereld’, aldus de Amerikaanse minister van Oorlog Pete Hegseth over de inbeslagname op X.
• Volgens U.S. Southern Command werd de Sophia in internationale wateren in beslag genomen vanwege ‘illegale activiteiten in de Caribische Zee’. Wat die activiteiten precies waren, wordt niet vermeld. De inbeslagname verliep ‘zonder incidenten’. De Sophia zou zonder vlag hebben gevaren en wordt nu begeleid naar de Verenigde Staten.

• Rusland heeft een onderzeeër en andere marineschepen ingezet om een lege olietanker te beschermen tegen de Amerikaanse krijgsmacht. De Verenigde Staten zitten al weken achter het schip aan, nadat het een Amerikaanse blokkade bij Venezuela had ontweken en voorkwam dat de Amerikaanse kustwacht aan boord kwam. Het schip bevindt zich volgens trackers in de buurt van IJsland.
• De BBC bericht op basis van openbare vluchtgegevens dat vanuit Schotland Amerikaanse militaire vliegtuigen onderweg zijn naar IJsland. Het zou gaan om een tankvliegtuig van het type Boeing KC-135R Stratotanker en drie kleinere toestellen van het type Pilatus U-28A Draco, die doorgaans worden ingezet voor verkenning en speciale operaties. De Britse omroep kan niet bevestigen dat de vliegtuigen te maken hebben met de olietanker, maar merkt op dat zowel de timing als de locatie daarmee overeenkomen.
• De tanker voer aanvankelijk onder de naam Bella 1. Nadat de Amerikaanse kustwacht de achtervolging had ingezet, voer het schip verder onder Russische vlag en de naam Marinera.
• Het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken zei tegen staatsmedia bezorgd te zijn. ‘Om ons onduidelijke redenen krijgt het Russische vaartuig extra aandacht van de krijgsmachten van de VS en NAVO – aandacht die duidelijk niet in verhouding staat tot haar vreedzame status.’
• Anonieme Amerikaanse functionarissen spreken tegenover CBS News en de Wall Street Journal van een Russische onderzeeër en andere marinevaartuigen.

• Frankrijk overlegt met zijn bondgenoten over mogelijke stappen als de Verenigde Staten daadwerkelijk de controle over Groenland zouden proberen over te nemen. Dat heeft de Franse minister van Buitenlandse Zaken Jean-Noël Barrot gezegd. Hij zal de kwestie later op woensdag bespreken met zijn collega’s uit Duitsland en Polen.
• De Amerikaanse president Donald Trump stelde eerder dat Groenland niet onder Denemarken, maar onder de Verenigde Staten zou moeten vallen. Volgens het Witte Huis wordt onderzocht of het eiland kan worden gekocht, waarbij ook militair optreden niet is uitgesloten. Groenland is dunbevolkt, maar heeft een belangrijke strategische ligging.
• Europese leiders spraken dinsdag al hun steun uit voor Denemarken. In een gezamenlijke verklaring met de Deense regering stelden zij dat het aan de Groenlanders en aan de Deense overheid zelf is om te bepalen wat er met het eiland gebeurt.
• De verklaring werd ondertekend door de Deense premier Mette Frederiksen en de regeringsleiders van onder meer Frankrijk, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk. Ook Nederland sloot zich daarbij aan.

• De Amerikaanse president Donald Trump laat onderzoeken op welke manier de Verenigde Staten meer zeggenschap over Groenland kunnen krijgen. Daarbij wordt ook het inzetten van het Amerikaanse leger niet uitgesloten, zo maakte het Witte Huis bekend. Woordvoerster Karoline Leavitt benadrukte dat het binnenhalen van Groenland volgens Trump van groot belang is voor de nationale veiligheid van de VS.
• Denemarken en Groenland riepen Washington eerder op dinsdag om snel met hen in gesprek te gaan over Trumps uitspraken. Aan boord van het presidentiële vliegtuig had Trump gezegd dat de VS het autonome, Deense eiland ‘nodig hebben’ om veiligheidsredenen, onder meer om Rusland en China op afstand te houden.
• Volgens The Wall Street Journal zijn de dreigende woorden minder hard dan ze klinken. In een besloten overleg met leden van het Congres zou minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio hebben gezegd dat het vooral de bedoeling is om Groenland van Denemarken te kopen.
• Groenland is strategisch en economisch aantrekkelijk vanwege zijn natuurlijke rijkdommen. Het eiland beschikt over grote voorraden olie en gas en is daarnaast rijk aan grondstoffen als ijzererts, zink, goud, zeldzame aardmetalen en diamanten.

• De Verenigde Staten ontvangen binnenkort tussen de 30 en 50 miljoen vaten Venezolaanse olie die onder sancties viel. Dat heeft de Amerikaanse president Donald Trump aangekondigd op zijn platform Truth Social. Volgens hem hebben de Venezolaanse ‘interim-autoriteiten’ ingestemd met de overdracht.
• Zaterdag zouden Amerikaanse commando’s in Venezuela de Venezolaanse leider Nicolás Maduro hebben gearresteerd en overgebracht naar de Verenigde Staten.
• Trump verklaarde dat de olie tegen marktprijs zal worden verkocht. De opbrengst wil hij, naar eigen zeggen, beheren om ervoor te zorgen dat het geld ten goede komt aan zowel de bevolking van Venezuela als die van de Verenigde Staten.
• Het Witte Huis houdt vrijdag een bijeenkomst in het Oval Office over de situatie in Venezuela. Daarbij worden vertegenwoordigers van onder meer Exxon, Chevron en ConocoPhillips verwacht, evenals Trump, minister van Energie Chris Wright en minister van Binnenlandse Zaken Doug Burgum, meldde persbureau Bloomberg op basis van ingewijden.

• De Amerikaanse president Donald Trump heeft Republikeinen gewaarschuwd dat zij dit jaar de tussentijdse verkiezingen voor het Huis van Afgevaardigden moeten winnen.
• ‘Anders vinden ze een reden om een afzettingsprocedure te beginnen’, zei Trump tijdens een bijeenkomst voor Republikeinse leden van het Huis in Washington.
• Volgens Trump beschikken de Republikeinen over voldoende aanvalsmateriaal richting de Democraten.
• ‘Jullie hebben zoveel munitie, jullie hoeven het alleen nog maar te verkopen’, aldus Trump.
  Historisch gezien verliest de partij van de zittende president bij tussentijdse verkiezingen vaak zetels.
• Trump voorspelde echter dat de Republikeinen een ‘epische’ overwinning zullen behalen en die trend zullen doorbreken.
• Trump kreeg als enige president twee keer te maken met een afzettingsprocedure, die beide keren strandde, mede doordat in 2021 enkele dagen later Joe Biden werd geïnaugureerd.

• Bij de Amerikaanse aanval op Venezuela van afgelopen weekend zijn 55 militairen om het leven gekomen, melden Cuba en Venezuela in een gezamenlijke telling.
• Eerder had Venezuela al gemeld dat 32 Cubanen waren omgekomen; zij zouden op verzoek van Caracas in het land zijn geweest.
• Volgens de nieuwe cijfers komt het aantal overleden Venezolaanse militairen uit op 23.
  Het is onduidelijk of het dodental nog oploopt en of er ook burgerslachtoffers zijn gevallen, omdat de gepubliceerde lijst alleen militairen vermeldt.
• Bij de aanval werden zo’n 150 vliegtuigen ingezet, aldus de Amerikaanse topmilitair John Dan Caine.
• Tijdens de operatie werd president Nicolás Maduro samen met zijn vrouw Cilia Flores gevangengenomen.
• Het echtpaar werd maandag voorgeleid in New York, waar zij onschuldig verklaarden aan onder meer drugshandel en verboden wapenbezit.

• D66-leider Rob Jetten blijft bij zijn oordeel dat de Amerikaanse regering met haar acties in Venezuela en het gevangennemen van voormalig president Maduro het internationaal recht heeft geschonden, meldt NOS.
• ‘Daar is geen discussie over’, zei hij op vragen van journalisten rond de formatiebesprekingen.
• Op de vraag of hij dit ook als premier zal zeggen, antwoordde Jetten: ‘Ja, dat denk ik wel.’
  Volgens hem delen experts die conclusie en waarschuwt hij dat de Amerikaanse acties ‘haaks staan op het internationaal recht en daarmee ook een gevaarlijk precedent voor de rest van de wereld kunnen scheppen.’
• Jetten pleit daarom voor een gezamenlijk Europees optreden en wijst erop: ‘Uit Spanje, Finland en de Scandinavische landen komen ook dit soort geluiden.’
• CDA-leider Henri Bontenbal wil niet zover gaan en begrijpt de terughoudendheid van kabinet en EU.
• ‘Als je ethisch wilt zijn, en dat willen we volgens mij allemaal zijn, dan moet je niet alleen naar je principes kijken maar ook naar wat je uitspraken en handelingen voor daadwerkelijke gevolgen hebben in de praktijk. Dan moet je niet met heel grote woorden Oekraïne onveiliger maken.’
• Lees hier meer wat de verschillende opvattingen van de partijen betekenen voor de kabinetsformatie.

• Venezuela heeft drie aanklagers aangesteld om onderzoek te doen naar de dodelijke slachtoffers van de Amerikaanse aanval van afgelopen weekend, aldus openbaar aanklager Tarek William Saab.
• Bij de aanval kwamen zeker veertig mensen om het leven, meldden onder meer The New York Times.
• De Cubaanse regering stelde maandag dat onder de doden zeker 32 Cubanen zijn, waaronder militairen en ambtenaren die op verzoek van Caracas in Venezuela verbleven.
• De Amerikaanse president Donald Trump zei over hun aanwezigheid dat zij ‘Maduro probeerden te beschermen, dat was geen goede zet’.
• Tijdens de Amerikaanse operatie werden president Nicolás Maduro en zijn vrouw Cilia Flores gevangengenomen en overgebracht naar New York.
• Daar werden zij maandag voorgeleid aan de rechter. Zowel Maduro als Flores verklaarden onschuldig te zijn aan de Amerikaanse beschuldigingen, waaronder drugssmokkel en verboden wapenbezit.

• De premier van Groenland, Jens-Frederik Nielsen, zegt dankbaar te zijn voor de steun van Europese leiders aan de soevereiniteit van het eiland.
• Aanleiding is een herhaling door de Amerikaanse president Donald Trump, die afgelopen weekend stelde dat de Verenigde Staten Groenland ‘nodig hebben voor de nationale veiligheid’.
• Nielsen noemt de Europese steun ‘belangrijk in een tijd waarin internationale principes worden uitgedaagd’.
• Volgens hem moeten de Verenigde Staten een respectvolle dialoog met Groenland aangaan via de ‘juiste diplomatieke en politieke kanalen’.
• Europese leiders kwamen dinsdag met een gezamenlijke verklaring over Groenland.
  Daarin benadrukken zij onder meer dat het Koninkrijk Denemarken, inclusief Groenland, onderdeel is van de NAVO.
• De Deense premier Mette Frederiksen waarschuwde maandag dat een Amerikaanse aanval op een NAVO-bondgenoot ‘het einde van alles’ zou zijn.

• Demissionair minister Ruben Brekelmans (Defensie, VVD) heeft tijdens een werkbezoek aan Aruba benadrukt dat Nederland niet betrokken is bij de Amerikaanse beschietingen van vermeende drugsboten in het Caribisch gebied.
• Dat bevestigde een woordvoerder na een bericht van de NOS. Nederland werkt al jarenlang samen met de Verenigde Staten om drugssmokkel tegen te gaan, onder meer door het delen van inlichtingen en de inzet van materieel.
• Het doel van die samenwerking is het arresteren van drugsverdachten en hen voor de rechter brengen.
• ‘Maar de Amerikanen hebben gezegd dat die manier van opereren voor hen niet voldoende is,’ aldus Brekelmans.
• De minister doelt daarmee op een Amerikaanse operatie waarbij de afgelopen maanden met veel geweld drugsboten zijn aangevallen. ‘Daar zijn wij niet bij betrokken.’

• Europese leiders hebben samen met de Deense premier Mette Frederiksen een verklaring uitgebracht over Groenland.
• Daarin stellen zij dat de Europese NAVO-landen willen samenwerken met de Verenigde Staten, maar dat de toekomst van Groenland wordt bepaald door de Groenlanders zelf en de regering in Kopenhagen.
• De regering van de Amerikaanse president Donald Trump heeft herhaaldelijk gezegd meer invloed te willen in het strategisch gelegen gebied.
• Volgens Trump moet Groenland beter worden verdedigd vanwege het belang voor de veiligheid.
• Na de Amerikaanse operatie in Venezuela, waarbij president Nicolás Maduro werd vastgezet in de VS, groeien in Europa de zorgen over mogelijk militair ingrijpen elders.
• Ook Groenland wordt daarbij genoemd als punt van zorg.
• De verklaring is mede ondertekend door de leiders van Duitsland, Italië, Spanje, Polen en het Verenigd Koninkrijk.

• Het optreden van de Verenigde Staten in Venezuela roept volgens demissionair minister David van Weel (Buitenlandse Zaken) ‘legitieme vragen’ op over de vraag of het strookt met het internationaal recht. Dat schrijft de VVD-bewindsman in een brief aan de Tweede Kamer, zonder zelf een expliciet oordeel te vellen. In plaats daarvan verwijst hij naar een eerdere verklaring van de Europese Unie, waarin evenmin een helder standpunt werd ingenomen.
• In de Tweede Kamer hebben inmiddels veel partijen, waaronder de VVD, wél uitgesproken dat de actie waarbij oud-leider Nicolás Maduro werd opgepakt, in strijd was met het internationaal recht. Donderdag onderbreekt de Kamer het kerstreces voor een commissiedebat met Van Weel over de situatie in Venezuela, het Zuid-Amerikaanse buurland van Caribisch Nederland.

• Nederland spreekt zijn volledige steun uit aan Denemarken over de toekomst van Groenland. Dat schrijft buitenlandminister David van Weel (VVD) op X. Volgens de bewindsman is het aan Denemarken en Groenland zelf om over die toekomst te beslissen.
• De uitspraak volgt op nieuwe dreigementen van de Amerikaanse president Donald Trump om het strategisch gelegen eiland in het Noordpoolgebied te annexeren. Eerder hadden al meerdere Europese landen hun steun uitgesproken aan Denemarken.
• Van Weel benadrukt daarnaast dat Nederland inzet op overleg en samenwerking tussen NAVO-bondgenoten om de veiligheid in het Noordpoolgebied te versterken. Zowel Denemarken als de Verenigde Staten zijn lid van het bondgenootschap.

• De Venezolaanse president Nicolás Maduro heeft in een rechtbank in New York alle aanklachten tegen zich ontkend. Volgens Amerikaanse media zei hij onschuldig te zijn en benadrukte zijn advocaat dat hij geen enkele schuld erkent.
• Maduro werd afgelopen weekend door de VS opgepakt tijdens een militaire operatie in Venezuela. Washington beschuldigt hem onder meer van narcoterrorisme en erkent hem niet als rechtmatig president. In de rechtbank noemde Maduro zichzelf een krijgsgevangene en stelde hij dat hij in Caracas is gearresteerd.
• Ook zijn echtgenote Cilia Flores pleitte onschuldig. Haar advocaten spraken over gezondheidsproblemen en verwondingen. De rechter heeft de zaak verdaagd tot 17 maart. Buiten de rechtbank demonstreerden zowel tegenstanders als aanhangers van de Amerikaanse ingreep.

• President Donald Trump krijgt groeiende kritiek vanuit zijn eigen America First-achterban vanwege zijn optreden richting Venezuela. Volgens Amerikakenner en VVD-senator Koen Petersen loopt Trump politiek risico, omdat hij juist had beloofd geen nieuwe buitenlandse interventies te beginnen.
• Niet alleen Democraten, maar ook Republikeinen uiten bezwaar tegen het feit dat Trump het Congres buitenspel zet. Een president mag alleen met toestemming van het Congres oorlog voeren, tenzij er sprake is van directe zelfverdediging. Die grens is nu onderwerp van discussie.
• Opvallend is het groeiende verzet binnen de MAGA-beweging zelf, vooral rond buitenlandse interventies, migratie en de zogenoemde ‘Deep State’. Een zichtbaar gezicht van dat verzet is Marjorie Taylor Greene, die zich tegen Trump heeft gekeerd en volgens Petersen een sleutelrol kan spelen in georganiseerd intern protest, juist in een belangrijk verkiezingsjaar.

• De Tweede Kamer onderbreekt donderdag het kerstreces voor een debat over de Amerikaanse operatie in Venezuela en de gevangenneming van president Nicolás Maduro. Het debat is om 17.00 uur gepland op verzoek van ChristenUnie-Kamerlid Don Ceder.
• Linkse partijen reageerden kritisch op de VS-operatie. GroenLinks-PvdA-leider Jesse Klaver noemde het een illegale aanval die een “gevaarlijk precedent” schept. Zij zullen naar verwachting aandringen op een veroordeling door het kabinet.
• Het kabinet heeft de actie tot nu toe niet expliciet veroordeeld. Demissionair minister van Buitenlandse Zaken David van Weel riep eerder op tot naleving van het internationaal recht en steunde later een EU-verklaring die benadrukt dat het respecteren van de wil van het Venezolaanse volk cruciaal is om de crisis te bezweren.

• Ongeveer tien olietankers hebben de afgelopen dagen Venezuela verlaten met ruwe olie en brandstof, meldt TankerTrackers.
• De schepen, die op een Amerikaanse sanctielijst staan, varen in ‘donkere modus’ met uitgeschakelde gps-systemen. Daarmee omzeilen ze de Amerikaanse blokkade voor olievaart van en naar Venezuela, ingesteld om de druk op president Maduro en de oliesector op te voeren.

• De Groenlandse premier Jens Frederik Nielsen heeft fel uitgehaald naar president Donald Trump vanwege diens recente uitspraken over de mogelijke annexatie van Groenland. ‘Nu is het genoeg,’ schrijft Nielsen op Facebook.
• Trump stelde zondag opnieuw dat de Verenigde Staten ‘Groenland nodig hebben voor de nationale veiligheid’ en riep Denemarken op te stoppen met het ‘bedreigen’ van het eiland. Groenland maakt deel uit van het Deense koninkrijk, maar beschikt over vergaande autonomie.
• Volgens Nielsen gaan Trumps opmerkingen een grens over. ‘Wanneer de president van de VS zegt dat “we Groenland nodig hebben” en ons in één adem noemt met Venezuela en militaire interventie, is dat niet alleen onjuist, maar ook respectloos,’ aldus de premier.
• De Groenlandse regeringsleider benadrukte dat zijn land openstaat voor dialoog, maar onder duidelijke voorwaarden. ‘Geen druk, geen toespelingen en geen fantasieën over annexatie. Gesprekken moeten plaatsvinden via de juiste kanalen en met respect voor het internationaal recht,’ schreef hij.
• Vorige maand benoemde Trump de gouverneur van Louisiana, Jeff Landry, tot speciaal gezant voor Groenland.

• Iran eist de vrijlating van de door de VS opgepakte Venezolaanse president Nicolás Maduro. Volgens het Iraanse ministerie van Buitenlandse Zaken zijn Maduro en zijn vrouw “ontvoerd” en is dat een illegale daad.
• Teheran zegt dat de banden met Venezuela onveranderd blijven. Iran werd zelf eerder getroffen door een Amerikaanse militaire operatie tegen nucleaire installaties.
• Trump waarschuwde Iran dat het “hard getroffen” zal worden als bij de huidige protesten meer dodelijke slachtoffers vallen.

• De Venezolaanse interim-leider Delcy Rodríguez heeft een commissie gevormd om de vrijlating van president Nicolás Maduro en zijn vrouw te regelen, nadat zij door de VS zijn opgepakt en naar New York zijn overgebracht.
• De commissie staat onder leiding van parlementsvoorzitter Jorge Rodríguez en minister van Buitenlandse Zaken Yván Gil. Maduro, die maandag voor de rechter moet verschijnen, wordt in de VS verdacht van drugssmokkel en ‘narcoterrorisme’, aantijgingen die hij ontkent.