Precies één jaar geleden begon Trump aan een tweede termijn. Welke successen heeft hij geboekt, waar kan hij nog worden tegengehouden en wat wil hij nog bereiken? Een inventarisatie aan de hand van zes vragen.
Trumps grootste binnenlandse succes is ongetwijfeld het terugdringen van de (illegale) immigratie. Zo sloot hij de grens met Mexico bijna hermetisch af, onder meer door een eind te maken aan vluchtelingenprogramma’s voor asielzoekers.
Onder zijn voorganger Joe Biden (2021-2025) kwamen er in 2024 nog 1,41 miljoen ongedocumenteerde immigranten het land in. In 2025 waren er dat nog maar 70.000, waarvan het grootste deel arriveerde vóór Trumps inauguratie op 20 januari.
Trump zet honderdduizenden immigranten het land uit
De immigratiedienst ICE (Immigration and Customs Enforcement) zette vorig jaar daarnaast naar eigen zeggen meer dan 600.000 ongedocumenteerde immigranten het land uit.
Lees ook | Extra tarieven van Trump: blijft Europa de speelbal van de VS?
Daardoor is er in de Verenigde Staten, volgens een onlangs verschenen rapport van de Brookings Institution, voor het eerst in minstens vijftig jaar sprake van een negatieve netto-immigratie.
De onafhankelijke denktank in Washington schat dat er vorig jaar tussen de 10.000 en 295.000 meer immigranten vertrokken dan er bijkwamen.
Einde aan ‘woke’ binnen federale overheid
Daarnaast heeft Trump Project 2025, een door ultraconservatieve donoren ontwikkelde blauwdruk om de federale overheid op rechts-christelijke leest te schoeien, voor een belangrijk deel waargemaakt.
Lees ook | Stephen Miller, schaduwpresident van Amerika: de man die Trump beter snapt dan Trump zelf
Zo verving hij tienduizenden carrière-ambtenaren en militairen die in zijn ogen een progressieve deep state vormden door loyalisten, maakte hij een eind aan alle diversiteit en inclusie- en lhbti-initiatieven van de federale overheid en het leger, zette hij de bijl in het ministerie van Onderwijs en en nam hij maatregelen om het abortusrecht in progressieve staten nog verder in te perken.
Wat staat er nog op Trumps agenda?
Met de ontvoering van de Venezolaanse dictator Nicolás Maduro, militaire dreigingen aan het adres van Iran, en zijn voornemen om Groenland desnoods met geweld in te nemen, lijkt Trump zich in 2026 vooral op het buitenland te willen richten.
Lees ook | Binnenlandse reactie Verenigde Staten op aanval Venezuela: maar weinig meningen veranderd
Toch zal hij ook aandacht moeten schenken aan de kosten van levensonderhoud in eigen land die, ondanks zijn verkiezingsbeloften, niet omlaag zijn gegaan.
Zo zijn de huren in steden en starterswoningen in de buitenwijken voor veel mensen onbetaalbaar, rijzen de elektriciteitsprijzen door een toename van energieslurpende datacentra in delen van het land de pan uit, en dreigen zijn importheffingen de inflatie aan te wakkeren.
Hoe lost hij de betaalbaarheidscrisis op?
Daarnaast zijn de ziektekostenpremies, nadat de One Big Beautiful Bill een einde maakte aan overheidssubsidies, voor miljoenen gewone Amerikanen tot wel twee keer zo duur geworden.
Trump wil de betaalbaarheidscrisis onder meer oplossen door grote institutionele beleggers te verbieden om gezinswoningen op te kopen.
Lees ook | Wacht nog even met Amerika de oorlog te verklaren
Daarnaast wil hij creditcardmaatschappijen, die hun klanten rentes laten betalen van soms zelfs 30 procent, een plafond van 10 procent opleggen, en overweegt hij om Amerikanen uit de lagere inkomensgroepen een cheque van omgerekend 1.750 euro te sturen, als compensatie voor de importheffingen.
Al is het de vraag hoe toegewijd hij is aan dit onderwerp: eerder noemde Trump de term ‘betaalbaarheid’ een ‘democratische hoax’, bedoeld om hem in een kwaad daglicht te stellen.
Hoeveel speelruimte heeft Trump nog?
De rechterlijke en wetgevende macht hebben Trump bij het uitvoeren van zijn agenda in zijn eerste jaar nauwelijks iets in de weg gelegd. Toch zijn er inmiddels terreinen zichtbaar waar het Congres wellicht een streep in het zand trekt.
Lees ook | Ex-DNB-directeur Lex Hoogduin over ruzie Trump-Powell: ‘Laten we hopen dat Congres Trump tegenhoudt’
Zijn poging om Jerome Powell, de voorzitter van de Amerikaanse centrale bank, via een strafrechtelijk onderzoek te dwingen de rente te verlagen, heeft hem op ramkoers met de Senaat gebracht. Het plan om Groenland met geweld in te nemen kan volgens de Republikeinse afgevaardigde uit Nebraska, Don Bacon, leiden tot een afzettingsprocedure.
Steekt het Gerechtshof een stokje voor Trumps importheffingen?
Daarnaast bestaat de kans dat het Hooggerechtshof de importheffingen die Trump heeft opgelegd binnenkort als illegaal bestempelt, omdat het reguleren van commercie met het buitenland volgens de Amerikaanse grondwet het exclusieve domein van het Congres is.
Lees ook | Ambassadeur Joe Popolo: ‘Amerika kon niet blijven toekijken in Venezuela’
Daarmee zou Trump een machtsmiddel verliezen waarmee hij, bijvoorbeeld in de kwestie Groenland, momenteel Nederland en andere Europese landen onder druk zet.
In militair opzicht lijkt de macht van Trump tegen grenzen aan te lopen. Zo is het op afstand handhaven van de orde in Venezuela waarschijnlijk alleen mogelijk met de dreiging van vliegdekschepen in het Caribisch gebied, die daarmee niet tegen Iran of Groenland kunnen worden ingezet.
Wordt Trump afgestraft bij de tussentijdse verkiezingen?
De tussentijdse verkiezingen in November kunnen het kantelpunt worden voor Trump. Als de Democraten zoals voorspeld inderdaad het Huis van Afgevaardigden en misschien zelfs de Senaat terugwinnen, verzanden de laatste twee jaren van zijn presidentschap waarschijnlijk in hoorzittingen en bestuurlijke verlamming.
Lees ook | Verkiezingen om te volgen in 2026
Al is het niet ondenkbaar dat Trump, zoals hij na de rellen in Minneapolis al opperde, voor die tijd via de Insurrection Act de staat van beleg uitroept en de verkiezingen opschort.
Het is theoretisch zelfs mogelijk dat Trump ook na het aflopen van zijn termijn in het Witte Huis blijft zitten. Het 22ste amendement stelt weliswaar dat ‘niemand meer dan twee keer tot president mag worden gekozen’, maar laat in het midden of iemand meer dan twee keer als president mag díenen.
Dat schept ruimte waarin Trump het op een akkoordje gooit met bijvoorbeeld zijn huidige vicepresident JD Vance. Als Trump als running mate (en niet als president) de verkiezingen van 2028 wint, kan hij in theorie vervolgens voor een derde keer worden geïnaugureerd nadat Vance volgens afspraak is afgetreden.
Wat wordt Trumps politieke erfenis?
De 228 presidentiële decreten die Trump sinds zijn tweede inauguratie heeft uitgevaardigd, zoals de importheffingen, het afschaffen van DEI-initiatieven binnen de federale overheid, en het omdopen van de Golf van Mexico tot de Golf van Amerika, kan een opvolger met één pennenstreek ongedaan maken.
Lees ook | Dit is de man achter Trumps Groenland-obsessie
Dat is lastiger als het gaat om de federale bureaucratie, waar de vervanging van carrière-ambtenaren door Trump-loyalisten een deep state lijkt te hebben gecreëerd die nog jaren een conservatieve stempel op de overheid kan drukken.
Misschien wel de grootste binnenlandse uitdaging voor het Congres en het Hooggerechtshof is een herijking van de checks and balances die Amerikaande presidenten meer dan twee eeuwen in het gareel hielden.
In The New York Times stelde Trump onlangs dat er maar één grens is aan zijn wereldwijde macht: ‘Mijn eigen moraal.’ Als die denkwijze niet snel wordt ingeperkt, zal een links-populistische president in de toekomst óók op die manier kunnen regeren.