De Amerikaans-Israëlische aanval op Iran kan Oekraïne weleens duur komen te staan. Zeker als de Iraniërs nog lang wild om zich heen kunnen slaan met hun raketten en drones.
Naar het zich laat aanzien, zal de aandacht van het Witte Huis en het Pentagon de komende weken volop uitgaan naar de ontwikkelingen in en om Iran. Dat betekent dat de besprekingen van de Amerikanen met Rusland en Oekraïne over een mogelijke wapenstilstand even geen Chefsache zullen zijn.
Die besprekingen zouden op 5 en 6 maart worden vervolgd in Abu Dhabi. Maar die locatie is geen optie meer, gezien de ligging in een van de golfstaten die worden bestookt door Teheran. ‘Niemand heeft de bijeenkomst geannuleerd,’ zei de Oekraïense president Volodymyr Zelensky maandag 2 maart. Indien nodig kunnen de gesprekken in Turkije of Zwitserland worden gevoerd, suggereerde hij. ‘De bijeenkomst moet doorgaan, dat is belangrijk voor ons.’
Amerikaans wapenarsenaal is niet onuitputtelijk
Zorgelijker is dat het Amerikaanse wapenarsenaal snel uitdunt. De golfstaten, die volgens sommige deskundigen al bijna door hun luchtafweergeschut heen zijn, zullen een beroep doen op Amerikaanse raketten.
‘Er is al veel vuurkracht verbruikt, waaronder interceptor- en andere raketten. De Verenigde Staten moeten hun voorraden aanvullen, wat betekent dat er minder te koop is voor Europa en Oekraïne,’ zei een anonieme Amerikaanse functionaris tegen website Politico. Dan blijft Oekraïne verstoken van de Amerikaanse wapens die het nodig heeft om de dagelijkse Russische raketaanvallen te weerstaan
‘Iedereen begrijpt dat de juiste wapens voor ons van levensbelang zijn,’ zei Zelensky maandag. ‘Als er langdurige vijandelijkheden in het Midden-Oosten zijn, zal dit zeker invloed hebben op de levering aan ons. Daar ben ik zeker van.’
In Amerika geproduceerde PAC-3-raketafweer voor de Patriot-luchtverdedigingssystemen zijn voor Kyiv onontbeerlijk om Russische raketten te kunnen neerschieten. De Europese regeringen hebben geen luchtverdedigingsmiddelen beschikbaar.
Stijgende olieprijs goed nieuws voor Kremlin
Ook de snel stijgende olieprijs is goed nieuws voor het Kremlin. Als gevolg van de westerse sancties verkopen de Russen hun olie met korting. Maar als de olieprijs stijgt, blijft er natuurlijk alsnog meer over. De olie-inkomsten zijn van belang voor Poetin om de oorlog tegen Oekraïne te kunnen volhouden. Hogere olie- en gasprijzen vergroten ook de economische druk in Europa, waar de politieke en maatschappelijke bereidheid om Oekraïne te steunen snel kan wegvloeien.
Rolt dus alles de kant op van Vladimir Poetin? Nee. Met de dood van de Iraanse leider ayatollah Ali Khamenei en een groot aantal topfunctionarissen van het regime, is de Russische president opnieuw een bondgenoot kwijt. Eerder viel Syrië al weg en in januari namen de Amerikanen president Nicolás Maduro van Venezuela gevangen.
Rusland maakt zijn eigen drones
Maar het belang van Iran was al niet zo groot meer voor Rusland. Teheran nam weliswaar Russische wapens af en verkocht lange tijd Shahed-drones aan Moskou, maar inmiddels produceert Rusland veel van zijn eigen drones, gebaseerd op Iraanse ontwerpen. Een fabriek in de Russische deelrepubliek Tatarstan zou volgens Kyiv al meer dan 5.500 drones per maand produceren.
Lees ook: Dood Khamenei geeft vrijheidslievende Iraniërs reden tot feest
De Russen deden na het begin van de aanval en de dood van Khamenei op 28 februari niets om het regime in Iran te helpen, behalve de ‘cynische moord’ op de opper-ayatollah veroordelen. De trotse nationalisten in Moskou en de strenge theocraten in Teheran hebben, behalve hun afkeer van het Westen, ideologisch weinig met elkaar gemeen.
Amerikanen hadden in Iran geen casus belli
Wat Poetin ook zal bevallen, is dat volgens velen de Amerikanen in Iran geen echte casus belli hadden. Net zo min als Rusland die had in Oekraïne. Waarom zouden de Amerikanen wel een oorlog zonder echte aanleiding mogen beginnen, en de Russen niet? Op het schaakbord der moraliteit staan Washington en Moskou nu in dezelfde positie, vinden ze in het Kremlin.