De feiten: Trump en Israël vallen Iran aan
Bron: Jerusalem Post, IRNA, ReutersIsraël en de Verenigde Staten hebben zaterdagochtend 28 februari luchtaanvallen uitgevoerd in Iran. Een breed scala aan doelen zou zijn geraakt, waaronder militaire locaties, atoomfaciliteiten, regeringsgebouwen en andere strategische doelen. Volgens berichten in Israëlische en Amerikaanse media gaan de aanvallen al de hele ochtend door.
De operatie is door Israël Roaring Lion (brullende leeuw) gedoopt. Het Amerikaanse ministerie van Oorlog spreekt van Operatie Epic Fury (epische furie).
De Amerikaanse president Donald Trump publiceerde zaterdagochtend een video waarin hij zegt dat het doel is het Iraanse regime ten val te brengen. Hij roept de Islamitische Revolutionaire Garde op de wapens neer te leggen en moedigt Iraniërs aan om hun regering af te zetten.
Het Iraanse staatspersbureau IRNA bericht over explosies in de hoofdstad Teheran, maar houdt zich verder relatief stil.
Aanval Iran in de buurt van kantoren Ali Khamenei
Een van de eerste luchtaanvallen was volgens Reuters in de buurt van kantoren van Irans hoogste leider Ali Khamenei.
De ayatollah was daar volgens het persbureau niet aanwezig. Hij is al dagen niet meer in het openbaar gezien, waarschijnlijk omdat hij naar een veilige plek is geëvacueerd.
Ook president Masoud Pezeshkian is volgens Iraanse staatsmedia ongedeerd.
Israël heeft noodtoestand uitgeroepen
Israël heeft als voorzorgsmaatregel het luchtalarm laten afgaan om de bevolking voor te bereiden op eventuele Iraanse tegenaanvallen. Israël maakt melding van diverse Iraanse ballistische raketten, die geen doden of gewonden zouden hebben gemaakt.
Het land heeft de noodtoestand uitgeroepen, en het openbare leven is er grotendeels stilgelegd. Bedrijven zijn gesloten, de burgerluchtvaart is stilgelegd en vliegtuigen op weg naar Israël zijn omgedraaid.
Het Israëlische leger raadt burgers aan in de buurt van schuilkelders en andere veilige locaties te blijven.
Volgens de Iraanse Fars News Agency heeft Iran raketten afgeschoten op Amerikaanse bases in Qatar, Koeweit, Bahrein en de Verenigde Arabische Emiraten.
Luchtaanvallen VS en Israël na wekenlange spanningen
De luchtaanvallen volgen op wekenlang oplopende spanningen tussen de Verenigde Staten en Iran. Het Amerikaanse leger heeft de grootste vuurkracht in het Midden-Oosten opgebouwd sinds de Irakoorlog in 2003 begon.
Amerika stuurde deze maand twee vliegdekschepen naar de Middellandse Zee en de Arabische Zee. Het bracht in de hele regio grote aantallen gevechtsvliegtuigen, luchtverdedigingssystemen en andere wapens en munitie in gereedheid.
Lees ook | Schrijver Keyvan Shahbazi: ‘Iran bewijst het failliet van de islam als staatsmacht’
Wie zegt wat over de Amerikaanse en Israëlische aanvallen op Iran?
Bron: X- De Amerikaanse president Donald Trump in een video op zijn platform Truth Social:
‘Aan de leden van de Islamitische Revolutionaire Garde, de strijdkrachten en alle politieagenten: leg jullie wapens neer. Jullie zullen eerlijk worden behandeld met volledige immuniteit, of jullie gaan een zekere dood tegemoet.’ (…) ‘Aan het grote, trotse volk van Iran zeg ik vanavond dat het uur van jullie vrijheid nabij is.’ (…) ‘Als we klaar zijn, neem dan de macht over, het is aan jullie om dat te doen, dit is waarschijnlijk jullie enige kans in generaties. Dit is het moment om in actie te komen, laat deze kans niet voorbijgaan.’ - De Israëlische premier Benjamin Netanyahu in een video op X: ‘Mijn broeders en zusters, burgers van Israël, kort geleden hebben Israël en de Verenigde Staten een operatie gelanceerd om de existentiële dreiging van het terreurregime in Iran weg te nemen”, zegt hij.’Ik bedank onze grote vriend, president Donald Trump, voor zijn historische leiderschap.”Al 47 jaar roept het regime van de ayatollah “Dood aan Israël” en “Dood aan Amerika”. Het heeft ons bloed vergoten, vele Amerikanen vermoord en zijn eigen volk afgeslacht.’
- De Iraanse kroonprins Reza Pahlavi in een video op X: ‘Dit is een humanitaire interventie, en het doel ervan is de Islamitische Republiek, haar repressieapparaat en haar moordmachine; niet het grote land en de natie Iran. Wij, het Iraanse volk, zullen de klus klaren in deze laatste strijd. De tijd om terug te keren naar de straten is nabij.’
EW’s visie: Val ayatollah-regime zou zegen zijn voor Iran en de wereld
Door: Matthijs van Schie, coördinator en redacteur BuitenlandMet de luchtaanvallen op Teheran is gebeurd wat al wekenlang in de lucht hing. Al begin januari waarschuwde Donald Trump de Iraanse leiders met ingrijpen als zij geweld zouden gebruiken tegen de demonstrerende bevolking.
In plaats van die waarschuwing serieus te nemen, richtte de Islamitische Revolutionaire Garde een ongekend bloedbad aan onder de vrijheidslievende burgers, met vermoedelijk tienduizenden doden in enkele dagen tijd.
Trump bouwde grootste vuurkracht in de regio op sinds Irakoorlog
De Amerikaanse president bleef het ayatollah-regime waarschuwen, maar begon na enkele weken zijn voorkeur uit te spreken voor een diplomatieke oplossing.
Tegelijk stuurde hij de vliegdekschepen USS Abraham Lincoln en USS Gerald Ford en de bijbehorende militaire vuurkracht naar het Midden-Oosten. Analisten braken hun hoofd erover: zou Trump echt de grootste militaire aanwezigheid in de regio sinds de Irakoorlog opbouwen, alleen om de Iraanse onderhandelaars onder druk te zetten?
Voornaamste doel was dat Iran volledig zou stoppen met de verrijking van uranium, waarmee de theocratie zou toewerken naar een atoombom. Na elke onderhandelingsronde, zo ook de meest recente op donderdag 26 februari in Genève, bleek dat Teheran hiertoe niet bereid is.
Niet gek: een regime dat bovenal wordt gedreven door de eindtijdverwachting dat het paradijs aanbreekt als ‘het kankergezwel Israël is verwijderd en uitgeroeid’ (aldus Irans hoogste leider, ayatollah Ali Khamenei) laat zich niet in ruil voor wat minder strenge sancties afpraten van zijn gedroomde atoomwapens.
En ook niet van zijn ballistische rakettenarsenaal of van de steun aan terreurorganisaties in de regio (Hamas, Hezbollah, de Houthi’s) – andere eisen die Amerika had gesteld, mede op aandringen van Israël.
Onderhandelingen met Iran waren altijd al Amerikaans rookgordijn
Zaterdagochtend is bevestigd dat de onderhandelingen vanuit Amerikaans perspectief niets meer waren dan een rookgordijn.
Het was vermoedelijk altijd al de bedoeling dat Washington het diplomatieke spel alleen speelde om tijd te kopen, om Israël en andere bondgenoten in de regio optimaal voor te bereiden en zo veel vuurkracht op te bouwen dat een wekenlange militaire campagne kan worden gevoerd.
Als die nu is aangebroken, brengt die het ayatollah-regime hopelijk ten val. Bijna vijftig jaar islamitische dictatuur heeft de Iraniërs onderdrukt: homo’s worden opgehangen, vrouwen verplicht zich te bedekken, en tegenstanders van het regime worden zonder pardon geëxecuteerd.
Om nog maar te zwijgen over het economische wanbeleid dat – aangejaagd door westerse sancties – uiteindelijk de katalysator was voor de massademonstraties die twee maanden geleden begonnen.
De Islamitische Republiek bleek een nachtmerrie voor de Iraanse bevolking en voor het hele Midden-Oosten.
Van Libanon en Gaza en van Syrië tot Jemen: tal van landen zijn mede door Iraanse terreur-proxies in bloedige (burger)oorlogen en andere ellende gestort. Ook voor landen ver daarbuiten, van Rusland en Noord-Korea en China tot Venezuela, is de Islamitische Republiek een belangrijke steunpilaar voor antiwesterse dictaturen.
Val ayatollah-regime zegen voor Iran en wereld
Het zou een zegen zijn voor de wereld als deze militaire operatie niet alleen een einde maakt aan het Iraanse atoomprogramma, maar ook aan het regime.
Liever niet met een grondoffensief, wat Trump vooralsnog ook niet van plan lijkt, maar door de lucht en via steun aan dissidenten in Iran zelf. Zij zullen, na de grote offers die zovelen van hen eerder dit jaar brachten, de Amerikaans-Israëlische operatie ongetwijfeld als belangrijke steun in de rug ervaren.
Het is hoogst onzeker of de Verenigde Staten en Israël in staat zullen zijn om de weg vrij te maken voor een transitieregering onder kroonprins Reza Pahlavi, om wie zo veel demonstranten binnen en buiten Iran al weken roepen.
De vrees voor een chaotisch en bloedig machtsvacuüm is niet ongegrond, gezien eerdere ervaringen in het Midden-Oosten.
Maar het was geen optie om niets te doen tegen het regime dat zijn eigen bevolking bloedig onderdrukt, Israël wil vernietigen en terreur zaait in het Midden-Oosten en ver daarbuiten. Gelukkig hebben Trump en de Israëlische premier Benjamin Netanyahu dat begrepen.
Lees ook | Israël: leider Iraanse Revolutionaire Garde mogelijk gedood bij aanval