De voormalige beurshandelaar Tom Hayes (35) verdwijnt veertien jaar achter de tralies vanwege zijn rol in het Libor-schandaal. Hayes is de eerste persoon die voor de beursmanipulatie wordt gestraft.
Onbewogen hoorde Hayes vrijdag het oordeel van de rechtbank in Londen aan, terwijl zijn vrouw de hoofdpunten in de veroordeling opschreef.
Netwerk fraudeurs
De jury achtte Hayes schuldig aan alle acht punten die hem ten laste waren gelegd. Volgens de aanklager stond Hayes ‘in het middelpunt’ van de manipulatie. ‘Je gaf je over aan de verleiding, omdat het kon. Om status, anciënniteit en waardering te winnen,’ zei de aanklager die het gedrag van Hayes bestempelde als ‘oneerlijk’ en ‘fout’.
Volgens justitie heeft Hayes een netwerk van beurshandelaren en financiële instellingen opgezet die samenspanden in het manipuleren van de rente.
Ze beïnvloedden de de London Interbank Offered Rate (kortweg Libor, de rente die banken elkaar berekenen) door opzettelijk een te hoog of juist te laag rentepercentage op te geven.
elke werkdag beantwoorden zestien grote banken, waaronder Rabobank, de vraag: tegen welke rente zou uw bank geld van een andere bank kunnen lenen? De British Bankers’ Association in Londen berekent vervolgens de Libor door het gemiddelde te nemen van alle opgegeven rentes, behalve de laagste en de hoogste vier. Iedere handelaar weet dus op welke rentes de Libor-rente een dag eerder was gebaseerd en welke te hoog en te laag waren. Door een dag later een hoge rente op te geven, zorgt een sluwe handelaar dat de op drie na hoogste opgegeven rente opeens wel meetelt voor het gemiddelde. Zo stuwt hij de Libor iets omhoog.
Enquêtes als Libor spelen een belangrijke rol in de financiële markten. Zo wordt de Libor-rente gebruikt om de waarde te bepalen van naar schatting 220.000 miljard euro aan rentederivaten – financiële instrumenten die banken en pensioenfondsen gebruiken om zich in te dekken tegen veranderende rentestanden. Ook hypotheken en zakelijke leningen met een variabele rente worden vaak gebaseerd op de Libor, of, in de eurozone, de Euribor. Ook die laatste werd gemanipuleerd. Bij lage rente benadeel je iemand die een deposito afsluit, bij hoge rente iemand die een hypotheek afsluit. Voor beurshandelaren zijn enquêtemaatstaven als Libor een makkelijk referentiepunt. Dat de enquête eenvoudig is te manipuleren, deert ze vaak niet. De slachtoffers zijn buitenstaanders. Bijvoorbeeld een pensioenfonds met rentederivaten: dat moet meer aan de bank betalen dan anders het geval zou zijn.
Eerste veroordeling
Hayes, die voor de banken UBS en Citigroup werkte, is de eerste persoon die voor de Libor-fraude wordt veroordeeld. Eerder troffen banken, waaronder Rabobank, miljoenenschikkingen waarmee strafrechtelijke vervolging voor de zwendel werd afgekocht.
Advocaat Gerard Spong zei eerder in Elsevier dat hij het onbegrijpelijk vindt dat de Rabobank er zo gemakkelijk van af wist te komen. Volgens Spong voldoet de bank ‘aan alle kenmerken van een criminele organisatie’.
Justitie moet foute managers en bankiers als alle anderen behandelen
