De feiten: D66, VVD en CDA zetten rekeningrijden niet in coalitieakkoord - verandering wegenbelasting aanstaande
Bron: RegeerakkoordHet komende kabinet-Jetten gaat onderzoeken hoe de wegenbelasting hervormd kan worden naar een systeem op basis van oppervlakte of omvang van auto’s. Dat staat in het coalitieakkoord.
D66, VVD en CDA schrijven dat ‘de automobilist er niet op achteruit mag gaan’.
Volgens de drie partijen moet daarbij rekening worden gehouden met mogelijke effecten voor burgers en bedrijven in plattelandsregio’s.
Rekeningrijden niet in coalitieakkoord, wegenbelasting wel
Rekeningrijden wordt in het coalitieakkoord niet genoemd. Wel erkennen de partijen dat een verandering noodzakelijk is, ‘anders dreigt autorijden voor een grote groep Nederlanders steeds duurder te worden’.
VVD-leider Yesilgöz benadrukte dat autorijden betaalbaar moet blijven.
Verlaging brandstofaccijns verlengd
Daarnaast wordt de verlaging van de brandstofaccijns (benzine) verlengd.
Een grondige hervorming van de autobelastingen lijkt daarmee voorzichtig op gang te komen, al doet het nieuwe kabinet geen grote uitspraken.
D66 en CDA waren voorstanders van rekeningrijden
D66 en CDA leken voorstanders van rekeningrijden. In hun voorlopige agenda spraken zij expliciet over een hervorming van autobelastingen naar een systeem van betalen naar gebruik.
Het thema is echter niet terug te vinden in het definitieve coalitieakkoord.
Wie zegt wat over rekeningrijden en veranderingen in de wegenbelasting?
-
‘Goed dat deze partijen in het regeerakkoord dit erkennen: “Als we niks doen, dreigt autorijden voor een grote groep Nederlanders steeds duurder te worden.” Maar de plannen voor hervorming autobelasting zijn nog niet afdoende,’ vertelt branchevereniging BOVAG aan EW.
-
‘Met alleen de genoemde aanpassing van de wegenbelasting/motorrijtuigenbelasting (MRB) kom je er niet. Dan mis je steeds meer accijnsinkomsten. Dat kan je niet allemaal kwijt in de MRB.’
- Eerder zei BOVAG tegen EW dat een belasting op basis van lengte en breedte — het vloeroppervlak — kleinere auto’s aantrekkelijker maakt. Dit zou eerlijker zijn voor bezitters van elektrische auto’s, omdat het gewicht dan niet meer meetelt. ‘Hiermee wordt de relatief zware techniek van elektrische auto’s en plug-in-hybrides fiscaal gelijkgetrokken met lichtere auto’s’.
- ‘Het is een gemiste kans dat coalitiepartijen niet inzetten op het invoeren van een systeem waarbij wordt betaald naar gebruik,’ schrijft RAI Vereniging, belangenbehartiger van ruim 700 fabrikanten en importeurs van personenauto’s.
- ‘Zo’n systeem is eerlijker voor de automobilist, toekomstbestendig voor de overheidsinkomsten en biedt kansen voor verduurzaming als de overheid kiest voor een milieucomponent’, aldus RAI.
EW's visie: Rekeningrijden moet wegenbelasting voor elektrische auto’s eerlijker maken, maar plan uitgesteld door politieke agenda
Door: Robert Smid, redacteur AutomotiveHet veranderen van de wegenbelasting van gewicht naar omvang of oppervlakte is op dit moment de kortste route om het dossier autobelastingen snel lucht te geven. Dat het kabinet dit wil onderzoeken, is bemoedigend.
Maar het is nog geen concreet plan om het dossier autobelastingen grondig te hervormen. Terwijl dit dossier veel te lang is blijven liggen.
Het plan voor rekeningrijden lijkt voorlopig te zijn gesneuveld, mede door de agenda’s van D66 en CDA.
Wegenbelasting elektrische auto’s werkt niet op traditionele manier
De autobelasting leunt nu vooral op brandstofaccijnzen, maar elektrische rijders betalen die niet. Daardoor valt een belangrijke inkomstenbron weg.
De elektrificatie van het wagenpark dwingt Den Haag tot lastige keuzes.
Wegenbelasting is nu gebaseerd op gewicht, terwijl elektrische auto’s door hun accu juist zwaarder zijn. Dat zorgt voor een moeilijk uitlegbare scheefgroei, die ook hybrides raakt (die zijn nog zwaarder).
Lees ook | Wat is de wegenbelasting voor hybrides (PHEV’s) in 2026?
Wegenbelasting raakt elektrische auto onevenredig hard
2026 wordt een kanteljaar. Elektrische auto’s gaan dan fors meer wegenbelasting betalen. Niet omdat ze vervuilender zijn, maar omdat ze simpelweg zwaarder zijn.
Een Tesla Model Y van 2.050 kilo betaalde in 2025 gemiddeld zo’n 95 euro per kwartaal, gebaseerd op de laagste en hoogste provincietarieven. In 2026 loopt dat bedrag op tot ongeveer 280 euro per kwartaal.
Lees ook | Elektrisch rijden wordt duurder: hoeveel wegenbelasting betaal je in 2026?
Wegenbelasting elektrische auto’s duurder in 2026
Dat verschil komt doordat de korting op elektrische auto’s verdwijnt. Die korting was bedoeld als tijdelijke stimulans om elektrisch rijden aantrekkelijk te maken.
Maar nu het wagenpark in hoog tempo elektrificeert, is zo’n korting niet meer vol te houden.
Het resultaat: de elektrische rijder wordt steeds zwaarder belast binnen een systeem dat eigenlijk al achterhaald is.
Rekeningrijden niet genoemd in coalitieakkoord
D66 en CDA zijn grote voorstanders van rekeningrijden. Opvallend genoeg wordt dit thema niet genoemd in het regeerakkoord. Wel een verkenning naar een verandering in de wegenbelasting.
Maar juist een verandering in één autobelasting vraagt ook een verandering in een andere. Volgens brancheverenigingen is rekeningrijden de enige manier om op termijn stabiele inkomsten uit automobiliteit te garanderen. D66 en CDA hebben ongetwijfeld gesproken met deze verenigingen.
De invoering van rekeningrijden is niet alleen een progressief besluit. Als we brancheverenigingen mogen geloven, is het de enige realistische optie, nu ons wagenpark in rap tempo elektrificeert.
Lees ook | Wegenbelasting op de schop – worden elektrische auto’s straks veel duurder?
Rekeningrijden onvermijdelijk, verandering wegenbelasting de redder
Rekeningrijden is onvermijdelijk op weg naar een eerlijker belastingsysteem voor zowel elektrische als brandstofrijders.
Jarenlang hebben opeenvolgende kabinetten een grondige hervorming van wegenbelasting en autobelastingen vooruitgeschoven. Het grote gevaar is dat dit weer gaat gebeuren.
Ergens is dit logisch. Als het komend kabinet-Jetten nu rekeningrijden had gepresenteerd, had dat tot grote bezwaren en protesten kunnen leiden.
Coalitieakkoord: rekeningrijden alternatief voor traditionele wegenbelasting
Veel Nederlanders gruwen van het idee. Sommigen spreken zelfs van een inperking van hun vrijheid. Maar die reflex vraagt om nuance.
Als rekeningrijden gepaard gaat met een verlaging van de algemene wegenbelasting, kan het systeem juist eerlijker worden. Zeker voor mensen die weinig kilometers maken.
Wie minder rijdt, betaalt minder. Dat principe is logisch, transparant en beter uit te leggen dan een vaste belasting op basis van gewicht.
Zo bezien is rekeningrijden geen straf, maar een herverdeling van lasten.
Kilometerheffing en politieke weerstand
Politiek ligt rekeningrijden gevoelig. Bij de laatste verkiezingen stemde Nederland overwegend rechts en partijen als PVV, BBB, JA21 en FVD zijn fel tegen. Ook de SP verzet zich.
Daar tegenover staan PvdA, ChristenUnie, Volt en Partij voor de Dieren. Omdat D66, CDA en VVD een minderheidskabinet vormen, moeten zij ook principiële tegenstanders overtuigen.
Dat wordt lastig in een politiek en emotioneel beladen debat over autorijden.
Lees ook | Zo denken politieke partijen over rekeningrijden – gaat u straks meer betalen?
Keuzes over rekeningrijden en wegenbelasting hard nodig
Hoe langer echte keuzes uitblijven, hoe groter het risico dat autorijden voor veel Nederlanders onbetaalbaar wordt.
Rekeningrijden is geen eenvoudige maatregel, maar niets doen is dat evenmin. Verandering is daarom geen luxe, maar noodzaak. Nu de wegenbelasting veranderen, betekent later rekeningrijden invoeren. En om dat soepel te laten verlopen, is een goed plan nodig.