De feiten: Van de drie Nederlanders met diabetes type 2, weet één dat niet.
Bron: Diabetesfonds, NCCNederland telt naar schatting circa 400.000 mensen met diabetes type 2 die (nog) niet weten dat ze het hebben. Dat blijkt uit nieuw onderzoek van het Nederlands Cohorten Consortium, uitgevoerd in opdracht van het Diabetes Fonds.
Daarmee is voor het eerst betrouwbaar in kaart gebracht hoe groot de groep mensen is die zonder diagnose met de ziekte rondloopt.
Toename aantal onontdekte diabetesgevallen
In totaal weet ongeveer één op de drie mensen met diabetes type 2 niet dat hij of zij de ziekte heeft. Opvallend is dat het aantal onontdekte gevallen de afgelopen vijf jaar met eenderde procent is toegenomen.
Die cijfers passen in een bredere ontwikkeling. In Nederland hebben naar schatting 1,1 tot 1,2 miljoen mensen diabetes, in overgrote meerderheid type 2.
Daarnaast leven ongeveer 1,4 miljoen mensen met prediabetes, een verhoogde bloedsuikerspiegel die het risico op diabetes type 2 aanzienlijk vergroot.
Diabetes type 2 steeds jonger vastgesteld
De ziekte komt steeds vaker voor en wordt ook op steeds jongere leeftijd vastgesteld.
Diabetes type 2 kan jarenlang min of meer onopgemerkt blijven, maar veroorzaakt intussen schade aan het lichaam. Onbehandelde diabetes vergroot het risico op hart- en vaatziekten, nierfalen, zenuwschade, slechtziendheid en dementie.
Ongeveer de helft van de mensen met diabetes type 2 krijgt vroeg of laat met zulke complicaties te maken. Die gezondheidsschade raakt niet alleen patiënten zelf, maar vertaalt zich ook in hogere zorgkosten, meer arbeidsverzuim en extra druk op het zorgsysteem.
Risicocheck diabetes
Het Diabetes Fonds roept Nederlanders daarom op hun risico te checken met de online Diabetes Risicotest.
Wie als uitslag een verhoogd risico krijgt, wordt geadviseerd contact op te nemen met de huisarts voor verder onderzoek. Volgens het fonds is laagdrempelige opsporing nodig om complicaties te voorkomen en gezondheidsschade te beperken.
Wie zegt wat over de alarmerende diabetescijfers?
Bron: Diena Halbertsma van het Diabetes Fonds, huisarts Stefan van Rooijen, huisarts Bernard Leensta- ‘Mijn oproep is duidelijk: doe vandaag nog de Diabetes Risicotest. Is je risico hoog? Ga dan direct naar de huisarts, het kan zijn dat je al diabetes type 2 hebt zonder dat je het doorhebt,’ zegt Diena Halbertsma van het Diabetes Fonds.
- ‘Het bericht van vandaag dat 400.000 mensen diabetes hebben zonder het te weten (en 1,4 miljoen (!) prediabetes) bevestigt wat ik in de spreekkamer al langer voel: dit is geen randverschijnsel, dit is realiteit,’ schrijft huisarts Stefan van Rooijen op LinkedIn.
- ‘Je laat in de zomer ook niet honderdduizenden Nederlanders de brandweer bellen met de vraag hoe ze veilig de barbecue kunnen aansteken.’ Bernard Leenstra, ook huisarts, hekelt op LinkedIn juist de oproep om massaal naar de huisarts te gaan.
EW's visie: Opsporing diabetes is geen taak voor de huisarts
Door: Bram Hahn, redacteur gezondheidAandacht voor diabetes type 2 is terecht. Het probleem is groot, de groei is hardnekkig en de gevolgen zijn ernstig. Dat honderdduizenden mensen met de ziekte rondlopen zonder diagnose, onderstreept hoe sluipend diabetes type 2 zich kan ontwikkelen.
Vroegtijdige herkenning kan in afzonderlijke gevallen helpen verdere gezondheidsschade te beperken.
Het is wel de vraag of het handig is om de al zo drukbezette huisartsen op te zadelen met een stroom van verontruste patiënten die een online test hebben ingevuld.
Bevolkingsonderzoek behoort niet tot het takenpakket van de huisartsen, daarvoor is nu juist Bevolkingsonderzoek Nederland opgericht.
Iedereen kan diabetes krijgen, maar kansen lopen uiteen
Ook de boodschap in het persbericht van Diabetesfonds dat ‘iedereen diabetes type 2 kan krijgen’ verdient enige nuance. Strikt gezien klopt die uitspraak, maar het risico is ongelijk verdeeld.
De kans op diabetes type 2 is aanzienlijk groter bij mensen met overgewicht of obesitas, bij ouderen, bij mensen met een lagere sociaal-economische positie en bij sommige etnische groepen.
De ziekte komt in Nederland relatief vaak voor bij mensen met een Surinaamse (met name Hindoestaanse), Antilliaanse, Turkse, Marokkaanse of Zuid-Aziatische herkomst, en ontstaat in deze groepen vaak op jongere leeftijd.
Het gaat hier niet om marginale verschillen, maar om duidelijk geconcentreerde risico’s. Juist die risicoprofielen zijn relevant voor gerichte preventie en opsporing.