De feiten: Doorstroming woningmarkt onder druk door inperking aflossingsvrije hypotheek
Bron: Rabobank, Obvion, De HypothekerRabobank en hypotheekdochter Obvion kondigden een week geleden een inperking aan van de aflossingsvrije hypotheek. Vanaf 11 mei mogen klanten tot 30 procent van de waarde van een huis aflossingsvrij lenen, nu is dat nog 50 procent.
Dat heeft gevolgen voor Rabobank-klanten die gaan verhuizen, meldt De Hypotheker nu.
‘Bij een verhuizing mag een kleiner deel van de hypotheek aflossingsvrij worden meegenomen, waardoor de maandlasten flink hoger kunnen worden,’ aldus de hypotheekadviseur.
Veel ouderen met aflossingsvrije hypotheek
De aflossingsvrije hypotheek verloor de afgelopen jaren aan populariteit. Toch heeft driekwart van de 55-plussers nog een aflossingsvrije hypotheek.
Voor hen wordt het nu financieel minder interessant om naar een kleiner koophuis te verhuizen. De doorstroming op de woningmarkt komt daarmee verder onder druk te staan.
De Hypotheker verwacht dat andere banken het beleid van de Rabobank en Obvion zullen volgen.
EW’s visie: Waarom de regels aanscherpen, als het effect negatief is?
Door: Theo van Vugt, redacteur WonenDe Hypotheker rekent het voor bij een fictief stel van 57 jaar dat wil gaan verhuizen. Met een gezamenlijk inkomen van 120.000 euro en een aflossingsvrije hypotheek van 250.000 euro, kunnen de netto hypotheeklasten onder de nieuwe voorwaarden met bijna 1.750 euro per jaar toenemen.
Driekwart van de 55-plussers heeft een (deels) aflossingsvrije hypotheek. De risico’s zijn op korte termijn nog beperkt door overwaarde, maar een groot deel van deze hypotheken loopt af tussen 2035 en 2038 – en die moet dan dus worden afgelost.
In combinatie met een lager pensioeninkomen en strengere acceptatiecriteria voor het verkrijgen van een hypotheek, perken hogere hypotheeklasten de financiële ruimte van verhuizende oudere woningbezitters in, zo is de angst.
Dat is zorgelijk, omdat juist deze groep een sleutelrol speelt in de doorstroming op de huizenmarkt. Als ouderen minder makkelijk verhuizen, stokt de al jaren langzame doorstroming nog verder en komt er minder ruimte vrij voor andere woningzoekenden.
Paniek over aflossingsvrije hypotheek
Toezichthouder AFM deed al eens onderzoek naar de aflossingsvrije hypotheken. Die blijken nog vooral theoretisch, met een sterke stijging van de hypotheekrente én een daling van de woningwaarde. Waarom moeten de regels dan worden aangescherpt, als het effect negatief is?
Bovendien is de overwaarde van de huizen van de 55-plussers behoorlijk en hebben ze vaak een aardig pensioen. Het is paniekerig om te denken dat deze mensen na hun pensionering hun hypotheek niet meer kunnen betalen.
Van de Nederlanders van 40 tot 67 jaar met een (deels) aflossingsvrije hypotheek denkt 83 procent dit te kunnen, bleek uit onderzoek in opdracht van Van Bruggen Adviesgroep.
Wel denkt ook nog altijd 1 procent van hen dat een aflossingsvrije hypotheek niet hoeft te worden afgelost. Dat is dus niet zo.
Verdere verdieping: Aflossingsvrije hypotheek is al sterk ingeperkt
Bron: De Hypotheker, De Nederlansche Bank, AFMAl in 2017 lanceerden de hypotheekfinanciers – op aandringen van de AFM – de campagne Word ook aflossingsblij. Sindsdien is een groot aantal klanten benaderd om de mogelijke gevolgen van het aflopen van de aflossingsvrije hypotheek in kaart te brengen.
Veel huizenbezitters met een deels aflossingsvrije hypotheek hebben toen ook actie ondernomen. Bijvoorbeeld met een gedeeltelijke aflossing van hun hypotheek, omzetting naar een deels aflossende hypotheekvorm of door extra te sparen. In 2026 is circa 45 procent van de hypotheekschuld in Nederland aflossingsvrij. Dat was eerder tweederde.
De Europese Centrale Bank en De Nederlandsche Bank kondigden eerder dit jaar aan in hun toezicht extra aandacht te geven aan aflossingsvrije hypotheken, wegens de risico’s voor financiële instellingen.