De feiten: Nieuwe Amerikaanse voedingsrichtlijn ‘eindigt oorlog tegen verzadigde vetten’
Bron: HHS, VoedingscentrumMet nieuwe voedingsrichtlijnen wil de Amerikaanse minister van Volksgezondheid Robert F. Kennedy jr. een eind maken aan de ‘oorlog tegen eiwitten en verzadigde vetten’.
In hun Dietary Guidelines for Americans, 2025-2030 adviseren de ministeries van Volksgezondheid en Landbouw om eiwitrijke voeding te consumeren, zoals vlees of vis.
De aanbevolen dagelijkse eiwitinname is fors verhoogd, van 0,8 naar 1,2 tot 1,6 gram per kilogram lichaamsgewicht per dag.
Milder over alcohol
Het advies raadt onbewerkte en onverpakte voedingsmiddelen aan, zoals groenten, fruit, volle granen en zuivel. Er wordt gewaarschuwd voor sterk bewerkte producten.
Toegevoegde suikers worden eveneens scherp afgeraden. De richtlijn beschouwt geen enkele hoeveelheid als ‘gezond’.
Het alcoholadvies is juist versoepeld, van strikte limieten naar een algemene oproep om minder te drinken.
Roomboter en gebraden kip
De nieuwe richtlijnen zijn minder gedetailleerd dan voorgaande edities, met een kortere, meer gestroomlijnde boodschap.
In de visuele weergave – een omgekeerde piramide zonder duidelijke hiërarchie – is ruimte voor peulvruchten en verse groenten en fruit, maar nadrukkelijk ook voor steak, gebraden kip, roomboter en volle melk.
De publicatie geeft de voorkeur aan minimaal bewerkte, ‘echte’ voedingsmiddelen boven ultrabewerkte snacks en dranken.
Vergeleken met eerdere richtlijnen en ook de Nederlandse Schijf van Vijf zijn de verschillen minder radicaal dan de retoriek over ‘oorlog’ suggereert. De meeste westerse adviseren ook niet om dierlijke eiwitten uit te bannen, maar wel om een evenwichtige inname te hanteren.
Wie zegt wat over de nieuwe voedingsrichtlijn?
Bron: HHS, X, Time Magazine- Minister Robert F. Kennedy jr. tijdens de presentatie van de voedingsrichtlijn: ‘Dit is een enorme stap om van Amerika het gezondste land ter wereld te maken.’ (…) ‘Eiwitten en gezonde vetten zijn essentieel en zijn in eerdere voedingsrichtlijnen ten onrechte ontmoedigd. Wij maken een einde aan de oorlog tegen verzadigde vetten.’
- Hoogleraar voedingsbeleid Marion Nestle (New York University): ‘Het framen van deze richtlijn als het beëindigen van een “oorlog tegen eiwitten” is misleidend. Eiwitten zijn nooit afwezig geweest in het Amerikaanse voedingsadvies.’
- Britse voedingswetenschapper Tim Spector op X: ‘Een vreemde mix! Enerzijds een spannende/veelbelovende erkenning dat sterk bewerkte voedingsmiddelen gevaarlijk zijn, met duidelijke richtlijnen om suikers en kunstmatige zoetstoffen bij kinderen te vermijden en een einde aan het demoniseren van vet. Anderzijds een merkwaardige fixatie op vlees en zuivel als dé grote bronnen van vet en eiwit die we nodig zouden hebben.’
- Zorgbestuurder Mehmet Oz, binnen het gezondheidsministerie verantwoordelijk voor Medicare en Medicaid: ‘Alcohol werkt als een sociaal smeermiddel dat mensen samenbrengt. Idealiter zou je geen alcohol drinken, maar het biedt wel een gelegenheid om te verbinden en te socialiseren. En weinig is gezonder dan in een veilige setting plezier maken met vrienden.’
EW’s visie: Nieuwe voedingsrichtlijn gaat obesitas-epidemie niet keren
Door: Bram Hahn, redacteur Kennis en CultuurDe regering-Trump presenteert de nieuwe voedingsrichtlijnen als een radicale koerswijziging. Toch spreekt er op het eerste oog vooral continuïteit uit.
De nadruk ligt op verse groenten en fruit, volkoren producten, peulvruchten en variatie. Er wordt gewaarschuwd voor toegevoegde suikers en ultrabewerkt voedsel. Dat is verstandig, maar nauwelijks vernieuwend.
Het sluit grotendeels aan bij bestaande voedingsadviezen, ook buiten de Verenigde Staten. Wel wijkt de richtlijn op enkele cruciale punten af van de bestaande adviezen.
De sterke nadruk op eiwitten en verzadigde vetten, met expliciete aandacht voor rood vlees, vis en volvette zuivel, past bij een trend die breed wordt uitgedragen door carnivore influencers en gezondheidsgoeroes. Wetenschappelijk is die rehabilitatie alleen matig onderbouwd.
De meeste mensen, zeker in de Verenigde Staten, krijgen al ruim voldoende eiwitten binnen. En over verzadigde vetten bestaat nog altijd brede wetenschappelijke consensus: ze hoeven niet verboden te worden, maar moeten wel met mate worden geconsumeerd, met het oog op hart- en vaatziekten.
Deze accenten passen in een bredere aanpak van Robert F. Kennedy jr., die op meerdere terreinen afstand neemt van bestaand beleid en de wetenschappelijke onderbouwing daarvan.
Dat zie je terug in dossiers als kindervaccinaties, de aanpak van kleurstoffen en maatregelen rond autisme. Steeds benadrukt Kennedy dat ‘de wetenschap wordt gevolgd’, terwijl overtuigende nieuwe inzichten vaak ontbreken of slechts beperkt beschikbaar zijn.
Misschien eens beginnen met minder eten
De voedingsrichtlijn is nadrukkelijk bedoeld als wapen tegen de obesitas-epidemie in de Verenigde Staten. Circa 70 procent van de Amerikanen heeft overgewicht of obesitas. Volkomen terecht dat Kennedy daar iets aan wil doen.
Maar juist daarom valt op wat ontbreekt in de nieuwe adviezen. Het grootste probleem is niet een tekort aan eiwitten of de verkeerde vetten, maar structurele overconsumptie.
De gemiddelde Amerikaan eet grofweg 3.600 tot 3.800 kilocalorieën per dag. Dat is honderden tot ruim 1.000 kilocalorieën boven de ‘referentie-inname’ voor volwassenen: de hoeveelheid die volgens voedingsrichtlijnen nodig is voor een gebalanceerd eetpatroon.
Deze overconsumptie hangt samen met een permanente beschikbaarheid van goedkoop gemaksvoer in buitensporige porties.
In dat licht oogt de nieuwe voedingsrichtlijn vooral als ideologisch gedreven symboolpolitiek. Ze richt zich op wetenschappelijk gezien twijfelachtige speerpunten, en laat het ongemakkelijke kernprobleem grotendeels liggen.